Ο φάκελος των Γλυπτών του Παρθενώνα επανέρχεται στο προσκήνιο όπως αναφέρει η γαλλική Le Petit Journal. Η διακυβερνητική επιτροπή της UNESCO που είναι αρμόδια για την επιστροφή πολιτιστικών αγαθών, η οποία συνεδρίασε αυτή την εβδομάδα στο Παρίσι, κάλεσε την Ελλάδα και το Ηνωμένο Βασίλειο να επαναλάβουν ενεργά τις συνομιλίες με στόχο την επανένωση των γλυπτών που φυλάσσονται στο Βρετανικό Μουσείο με εκείνα που εκτίθενται στην Αθήνα.
Κατάλοιπα στο επίκεντρο της διπλωματίας
Η νέα αυτή τοποθέτηση συνιστά σημαντική στήριξη προς την Αθήνα, η οποία διεκδικεί εδώ και δεκαετίες την οριστική επιστροφή των έργων που αφαιρέθηκαν στις αρχές του 19ου αιώνα από τον λόρδο Έλγιν, όταν η Ελλάδα βρισκόταν υπό οθωμανική κυριαρχία. Οι ελληνικές αρχές υπερασπίστηκαν ενώπιον της UNESCO μια αμετάβλητη θέση: σύμφωνα με την Αθήνα, κανένα έγκυρο οθωμανικό έγγραφο δεν αποδεικνύει τη νομιμότητα της μεταφοράς των γλυπτών στο Λονδίνο. Παράλληλα, καταγγέλλουν τις ζημιές που προκλήθηκαν κατά την αποξήλωση των ζωφόρων και υποστηρίζουν ότι τα συγκεκριμένα έργα αποτελούν ένα καλλιτεχνικό σύνολο αδιάσπαστα συνδεδεμένο με το μνημείο της Ακρόπολης.
Απέναντι σε αυτά τα επιχειρήματα, το Ηνωμένο Βασίλειο διατήρησε την πάγια θέση του. Το Λονδίνο θεωρεί ότι η απόκτηση των Γλυπτών ήταν νόμιμη και υπενθυμίζει ότι το βρετανικό νομικό πλαίσιο περιορίζει κάθε μόνιμη επιστροφή αντικειμένων από τις εθνικές συλλογές. Οι βρετανικές αρχές προβάλλουν επίσης τη διεθνή προβολή που προσφέρει το Βρετανικό Μουσείο.
Ωστόσο, το διπλωματικό κλίμα φαίνεται να μεταβάλλεται υπέρ της Ελλάδας. Αρκετά κράτη-μέλη της επιτροπής της UNESCO, μεταξύ των οποίων η Ιταλία, η Βραζιλία, η Αίγυπτος και η Κίνα, στήριξαν το ελληνικό αίτημα. Παρέμβαση έκανε και η Τουρκία, αμφισβητώντας την ύπαρξη του οθωμανικού εγγράφου που επικαλείται η βρετανική πλευρά για να δικαιολογήσει τη μεταφορά. Η συζήτηση πλέον υπερβαίνει το αποκλειστικά ελληνοβρετανικό πλαίσιο.
Εδώ και αρκετά χρόνια, το ζήτημα των Γλυπτών του Παρθενώνα εντάσσεται σε ένα ευρύτερο διεθνές κίνημα επανεξέτασης των συλλογών που αποκτήθηκαν κατά την αποικιακή περίοδο. Η UNESCO, άλλωστε, θεωρεί τη διαφορά αυτή μείζον διακρατικό ζήτημα που αφορά την παγκόσμια πολιτιστική κληρονομιά.
Καθώς οι συζητήσεις μεταξύ Αθήνας και Λονδίνου παραμένουν σε αδιέξοδο, η ανανεωμένη έκκληση της UNESCO ενδέχεται να αναζωπυρώσει τις διαπραγματεύσεις γύρω από μία από τις πιο εμβληματικές πολιτιστικές διεκδικήσεις στον κόσμο.
