Ιράν και Ηνωμένες Πολιτείες εργάζονται μέσω διαμεσολαβητών για τη διαμόρφωση ενός μνημονίου κατανόησης 14 σημείων, το οποίο θα καθορίζει το πλαίσιο συνομιλιών διάρκειας ενός μήνα με στόχο τον τερματισμό του πολέμου, σύμφωνα με πηγές τις Wall Street Journal.
Οι βασικοί άξονες του σχεδίου αναμένεται να αποτελέσουν το αντικείμενο νέου γύρου συνομιλιών, που θα μπορούσε να ξεκινήσει ακόμη και την επόμενη εβδομάδα στο Ισλαμαμπάντ. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η Τεχεράνη εμφανίζεται πλέον πιο ανοικτή στη συζήτηση για το πυρηνικό της πρόγραμμα, μετριάζοντας την αρχική της άρνηση.
Παραμένουν ωστόσο άλυτα κρίσιμα ζητήματα, όπως η διάρκεια ενδεχόμενης αναστολής του εμπλουτισμού ουρανίου, η πιθανή απομάκρυνση εμπλουτισμένου ουρανίου από το Ιράν, αλλά και η επιμονή της Τεχεράνης να διατηρήσει μόνιμο ρόλο στην εποπτεία των Στενών του Ορμούζ. Σημεία τριβής θεωρούνται επίσης ο χρόνος και η έκταση πιθανής άρσης κυρώσεων.
Η περίοδος συνομιλιών του ενός μήνα θα μπορούσε να παραταθεί με κοινή συμφωνία, εφόσον υπάρξει πρόοδος. Εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών δήλωσε ότι η Τεχεράνη εξετάζει την αμερικανική πρόταση και θα διαβιβάσει τη θέση της στους Πακιστανούς διαμεσολαβητές όταν ολοκληρωθεί η αξιολόγηση.
Αμερικανοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι διάφορα προσχέδια συμφωνιών ανταλλάσσονται μεταξύ Ουάσιγκτον, Τεχεράνης και των διαμεσολαβητών, με στόχο τη συγχώνευση όλων των συμφωνημένων σημείων σε ένα ενιαίο πλαίσιο μίας σελίδας.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, το υπό διαμόρφωση κείμενο προβλέπει ότι το Ιράν θα χαλαρώσει τον έλεγχο στα Στενά του Ορμούζ, ενώ οι ΗΠΑ θα περιορίσουν τον ναυτικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών κατά τη διάρκεια των συνομιλιών.
Οι δύο πλευρές επεξεργάζονται επίσης λεπτομέρειες για πάγωμα του εμπλουτισμού ουρανίου και άλλες πτυχές του πυρηνικού προγράμματος. Η Ουάσιγκτον ζητεί ρήτρες που θα επιμηκύνουν το μορατόριουμ σε περίπτωση παραβίασης της συμφωνίας από το Ιράν, απαγόρευση υπόγειων πυρηνικών εγκαταστάσεων και αιφνιδιαστικές επιθεωρήσεις.
Μία από τις προτάσεις προβλέπει πάγωμα του εμπλουτισμού για 12 έως 15 χρόνια και στη συνέχεια δυνατότητα εμπλουτισμού έως 3,67%, έναντι των σημερινών αποθεμάτων του Ιράν που φτάνουν το 60%, επίπεδο κοντά στο 90% που απαιτείται για την κατασκευή πυρηνικού όπλου.
Οι δύο πλευρές συζητούν επίσης το ενδεχόμενο μεταφοράς μέρους των αποθεμάτων υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου στο εξωτερικό, αν και το Ιράν εξακολουθεί να αντιτίθεται στη μεταφορά τους στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Τραμπ: Πιθανή συμφωνία με το Ιράν πριν από το ταξίδι στην Κίνα
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε στο PBS News την Τετάρτη ότι είναι πιθανό να επιτευχθεί συμφωνία με το Ιράν πριν από το ταξίδι του στην Κίνα την επόμενη εβδομάδα.
Μιλώντας στη δημοσιογράφο του Λευκού Οίκου Λιζ Λάντερς, ο Τραμπ εμφανίστηκε «αισιόδοξος» για την προοπτική συμφωνίας με την Τεχεράνη, σημειώνοντας ωστόσο ότι είχε αισθανθεί το ίδιο και στο παρελθόν.
«Πιστεύω ότι έχουμε πολύ καλές πιθανότητες να πετύχουμε ξανά μια συμφωνία. Αν δεν τα καταφέρουμε, θα επιστρέψουμε στους παλιούς τρόπους», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε επίσης ότι δεν σκοπεύει να θέσει το ζήτημα της σύγκρουσης με το Ιράν ή τη στήριξη του Πεκίνου προς την Τεχεράνη στη συνάντησή του με τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ.
Τραμπ: Αν οι Ιρανοί τηρήσουν τα συμφωνηθέντα, τότε η «Επική Οργή» τελείωσε
Ο Ντόναλντ Τραμπ σε ανάρτησή του επιβεβαιώνει το δημοσίευμα του Axios, υπογραμμίζοντας ότι «αν οι Ιρανοί τηρήσουν τα συμφωνηθέντα, τότε η "Επική Οργή" τελείωσε» και τα Στενά του Ορμούζ θα ξανανοίξουν, σημειώνοντας, όμως, πως σε διαφορετική περίπτωση «θα ξεκινήσουν πάλι οι βομβαρδισμοί και θα είναι σε πολύ υψηλότερο επίπεδο και ένταση από ό,τι πριν».
Πιο αναλυτικά η ανάρτηση του Τραμπ:
«Υποθέτοντας ότι το Ιράν συμφωνεί να δώσει ό,τι έχει συμφωνηθεί, κάτι που ίσως είναι μια μεγάλη υπόθεση, η ήδη θρυλική Επική Οργή θα έχει τελειώσει και ο εξαιρετικά αποτελεσματικός αποκλεισμός θα επιτρέψει στο Στενό του Ορμούζ να είναι ΑΝΟΙΧΤΟ ΣΕ ΟΛΟΥΣ, συμπεριλαμβανομένου του Ιράν.
Εάν δεν συμφωνήσουν, θα ξεκινήσουν οι βομβαρδισμοί και, δυστυχώς, θα είναι σε πολύ υψηλότερο επίπεδο και ένταση από ό,τι πριν.
Σας ευχαριστώ για την προσοχή σας σε αυτό το θέμα!
Πρόεδρε ΝΤΟΝΑΛΝΤ ΤΖ. ΤΡΑΜΠ»
Πακιστανικές πηγές: Η συμφωνία θα κλείσει σύντομα, είμαστε κοντά
Oι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν πλησιάζουν σε μια συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου, δήλωσε μια πηγή από το Πακιστάν που γνωρίζει τις διαπραγματεύσεις.
Η πακιστανική πηγή ανέφερε ότι το ρεπορτάζ του αμερικανικού μέσου ενημέρωσης Axios σχετικά με το προτεινόμενο μνημόνιο ήταν ακριβές. Το δημοσίευμα του Axios επικαλέστηκε δύο Αμερικανούς αξιωματούχους και δύο άλλες πηγές που γνωρίζουν τις συζητήσεις.
«Θα το κλείσουμε πολύ σύντομα. Πλησιάζουμε», δήλωσε η πακιστανική πηγή.
Axios: ΗΠΑ και Ιράν κοντά σε προσχέδιο συμφωνίας
Στο μεταξύ, σε μια διπλωματική εξέλιξη που μπορεί να αλλάξει τις ισορροπίες στη Μέση Ανατολή, οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν βρίσκονται, σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες του Axios, πολύ κοντά στην υπογραφή ενός μονοσέλιδου Μνημονίου Συνεργασίας (MoU).
Το έγγραφο αυτό στοχεύει στον άμεσο τερματισμό της πολεμικής σύρραξης και θέτει τις βάσεις για διεξοδικές διαπραγματεύσεις γύρω από το πυρηνικό ζήτημα.
Τα 14 σημεία της συμφωνίας
Το μνημόνιο, το οποίο διαπραγματεύονται οι απεσταλμένοι του Προέδρου Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, προβλέπει μια μεταβατική περίοδο 30 ημερών. Κατά τη διάρκεια αυτής, οι δύο πλευρές θα επιδιώξουν μια οριστική συμφωνία στο Ισλαμαμπάντ ή τη Γενεύη.
Κεντρικοί πυλώνες της συμφωνίας είναι:
Πυρηνικό πρόγραμμα: Το Ιράν δεσμεύεται σε μορατόριουμ εμπλουτισμού ουρανίου για διάστημα 12 έως 15 ετών, ενώ συζητείται η οριστική κατάργηση των υπόγειων πυρηνικών εγκαταστάσεων.
Στενά του Ορμούζ: Προβλέπεται σταδιακή άρση των περιορισμών στη ναυσιπλοΐα και του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού.
Οικονομικά ανταλλάγματα: Οι ΗΠΑ θα προχωρήσουν σε σταδιακή άρση των κυρώσεων και αποδέσμευση δισεκατομμυρίων δολαρίων από παγωμένα ιρανικά κεφάλαια.
Σημεία τριβής και «reality check»
Παρά την αισιοδοξία, ο Λευκός Οίκος παραμένει επιφυλακτικός, καθώς η ηγεσία της Τεχεράνης εμφανίζεται διχασμένη, ενώ ο Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, τόνισε την πολυπλοκότητα του εγχειρήματος, αμφισβητώντας την ειλικρίνεια ορισμένων κύκλων του Ιράν.
Μια κρίσιμη παραχώρηση που φαίνεται να εξετάζει η Τεχεράνη είναι η απομάκρυνση του ήδη εμπλουτισμένου ουρανίου από το έδαφός της, με πιθανό προορισμό τις ίδιες τις ΗΠΑ.
Ωστόσο, η συμφωνία παραμένει εύθραυστη· αν οι διαπραγματεύσεις καταρρεύσουν, οι αμερικανικές δυνάμεις διατηρούν το δικαίωμα άμεσης επαναφοράς του στρατιωτικού αποκλεισμού.
Οι επόμενες 48 ώρες θεωρούνται καθοριστικές, καθώς αναμένονται οι τελικές απαντήσεις της Τεχεράνης που θα κρίνουν αν η περιοχή θα οδηγηθεί σε μια νέα εποχή διπλωματίας ή θα επιστρέψει σε μια κατάσταση «θερμού» πολέμου.
Δείτε εδώ όλες τις τελευταίες εξελίξεις σχετικά με τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή.
