Στη Νέα Υόρκη, ορισμένοι προοδευτικοί κάτοικοί της ήταν σίγουροι από την πρώτη στιγμή για τον πόλεμο. Οι ΗΠΑ χάνουν, το Ιράν επελαύνει και η Κίνα κινεί τα νήματα. Γνωστές προοδευτικές εφημερίδες της πόλης και σχολιαστές στην τηλεόραση προβλέπουν συντριβή του προέδρου Τραμπ και σχεδόν εύχονται το όφελος της Κίνας. Όλα αυτά απέχουν πολύ από την πραγματικότητα. Τι έχει συμβεί τον τελευταίο μήνα και πώς διαμορφώνονται οι σχέσεις των δύο υπερδυνάμεων;
Επιστρέφοντας στην αρχή του χρόνου, η επιχείρηση στη Βενεζουέλα έκοψε έναν από τους μεγαλύτερους τροφοδότες της Κίνας σε φτηνό πετρέλαιο. Η σημασία του Ιράν, λοιπόν, πολλαπλασιάστηκε. Με την αρχή του πολέμου, όμως, εκατοντάδες πλοία με προορισμό την Κίνα αποκλείστηκαν. Χάθηκε περίπου το 80% της πρόσβασης στον μαύρο χρυσό. Με τον κλείσιμο των λιμανιών του Ιράν από τον πρόεδρο Τραμπ, δόθηκε η χαριστική βολή.
Πλέον, ο δράκος της Ασίας ξέμεινε από προμηθευτή καυσίμων. Η στρατηγική της Κίνας είναι απλή. Το πετρέλαιο που δεν αγοράζει η δύση από καθεστώτα με κυρώσεις, το αγοράζει η ίδια, με άγνωστες εκπτώσεις που πολλοί εικάζουν ότι μπορεί να φτάνουν το 40%. Έτσι τροφοδοτεί το βιομηχανικό της θαύμα. Παράγει φτηνά προϊόντα, τα οποία στη συνέχεια πουλάει σε εξευτελιστικές τιμές μέσω γνωστών ιστοσελίδων, στη δύση. Τα θαύματα, όμως, δεν διαρκούν για πάντα. Με το Ιράν και τη Βενεζουέλα αποκλεισμένα, η Κίνα πλέον αγοράζει ενέργεια σε τιμές αγοράς, δηλαδή περίπου στα 90$ το βαρέλι, όπως όλοι. Αγοράζει πετρέλαιο ακόμα και από τις ΗΠΑ. Με δολάρια.
Αυτά αποτελούν λεπτομέρειες για τους προοδευτικούς Νεοϋορκέζους. Ο εκδότης της πιο γνωστής εφημερίδας της πόλης, άλλωστε, είπε, ότι προτιμά νίκη του Ιράν, παρά την πίστωση οποιασδήποτε επιτυχίας στον πρόεδρο Τραμπ.
Μέσα σε όλα αυτά, οι BRICS είναι άφαντοι. Αυτή η διαβόητη ένωση, που θα άλλαζε το παγκόσμιο οικονομικό σύστημα και θα εκθρόνιζε το δολάριο, έχει ξεχαστεί τον τελευταίο καιρό. Με την Κίνα να αγοράζει πλέον πετρέλαιο από τις ΗΠΑ, προφανώς η πτώση του δολαρίου κάθε άλλο παρά πραγματική είναι. Μέσα σε όλη αυτή την κατάσταση, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ζήτησαν πιστωτική γραμμή σε δολάρια από το υπουργείο οικονομικών των ΗΠΑ. Ο χρυσός, επίσης, που θεωρήθηκε ως μέσο για την απαγκίστρωση από το δολάριο, χρησιμοποιήθηκε από τους επενδυτές ως μοχλός άντλησης ρευστότητας, με σκοπό την επανατοποθέτηση σε μετοχές. Ας μην ξεχνάμε ότι και ο χρυσός σε δολάρια αποτιμάται και διαπραγματεύεται.
Μέσα σε όλη την αναταραχή, τα χρηματιστήρια στις ΗΠΑ έχουν φτάσει σε νέα υψηλά. Τα οικονομικά αποτελέσματα των εταιρειών το πρώτο τρίμηνο φαίνονται θετικά. Η ενέργεια είναι φτηνότερη απ' ό,τι σε άλλα μέρη στον κόσμο, ενώ οι εξαγωγές πετρελαίου σε υψηλότερες τιμές βοηθούν το εμπορικό ισοζύγιο. Η βενζίνη, κατά μέσο όρο, είναι γύρω στα 4$ το γαλόνι. Την εποχή Μπάιντεν, είχε ξεπεράσει τα 5$. Το ΑΙ φαίνεται ότι καλπάζει, με την Open AI και την Anthropic να έχουν σχεδόν δεκαπέντε φορές μεγαλύτερα έσοδα απ' ό,τι πέρσι. Αυτά τα δεδομένα καθησυχάζουν τους φόβους για φούσκα.
Το μέλλον είναι θολό. Η αβεβαιότητα του πολέμου καραδοκεί στις αγορές. Μέχρι τώρα, το έξυπνο χρήμα είναι στο δολάριο και στις αμερικανικές αγορές.
* Ο Ηλίας Αρβανιτάκης είναι Οικονομολόγος - Αναλυτής, Morgan Stanley
