Ξεκίνησαν στο Ομάν οι συνομιλίες μεταξύ του Ιράν και των ΗΠΑ για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, μετέδωσε η ιρανική τηλεόραση, την ώρα που ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δεν αποκλείει το ενδεχόμενο στρατιωτικής επέμβασης.
Οι διαπραγματεύσεις αυτές είναι οι πρώτες που διεξάγονται μεταξύ των δύο πλευρών μετά τον βομβαρδισμό τον Ιούνιο από τις ΗΠΑ ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων στο πλαίσιο του πολέμου που εξαπέλυσε το Ισραήλ εναντίον του Ιράν. Ο πόλεμος αυτός διέκοψε έναν προηγούμενο κύκλο συνομιλιών μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσινγκτον, για τον οποίο είχε μεσολαβήσει και πάλι το Ομάν.
Στις σημερινές διαπραγματεύσεις το Ιράν εκπροσωπεί ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί και τις ΗΠΑ ο απεσταλμένος του Τραμπ, ο Στιβ Γουίτκοφ.
Ένας Ιρανός αξιωματούχος δήλωσε στο Reuters ότι οι συνομιλίες δεν έχουν ξεκινήσει επίσημα, αν και οι απαιτήσεις του Ιράν έχουν μεταφερθεί στις Ηνωμένες Πολιτείες μέσω του Ομάν. Ο αξιωματούχος είπε ότι οι έμμεσες διαπραγματεύσεις «πιθανώς» θα ξεκινήσουν μετά από μια συνάντηση μεταξύ του Γουίτκοφ και του υπουργού Εξωτερικών του Ομάν. Οι προηγούμενες συνομιλίες μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ υιοθέτησαν μια προσέγγιση διπλωματίας «μεταφοράς».
Η ηγεσία της Τεχεράνης παραμένει βαθιά ανησυχημένη ότι ο Τραμπ μπορεί ακόμα να πραγματοποιήσει τις απειλές του να επιτεθεί στο Ιράν μετά την στρατιωτική ενίσχυση του αμερικανικού ναυτικού κοντά στο Ιράν.
Τον Ιούνιο, οι ΗΠΑ χτύπησαν ιρανικούς πυρηνικούς στόχους, συμμετέχοντας στα τελικά στάδια μιας 12ήμερης ισραηλινής εκστρατείας βομβαρδισμών. Από τότε, η Τεχεράνη έχει δηλώσει ότι έχει σταματήσει τις εργασίες εμπλουτισμού ουρανίου.
Η στρατιωτική ενίσχυση του αμερικανικού ναυτικού, την οποία ο Τραμπ χαρακτήρισε ως «τεράστια αρμάδα», ακολούθησε μια αιματηρή κυβερνητική καταστολή των πανεθνικών διαδηλώσεων στο Ιράν τον περασμένο μήνα, εντείνοντας τις εντάσεις μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.
Ο Τραμπ προειδοποίησε ότι «κακά πράγματα» θα συμβούν πιθανώς αν δεν επιτευχθεί συμφωνία..
«Ενώ διεξάγονται αυτές οι διαπραγματεύσεις, θα ήθελα να υπενθυμίσω στο ιρανικό καθεστώς ότι ο πρόεδρος έχει στη διάθεσή του πολλές επιλογές, εκτός από τη διπλωματία, ως αρχηγός του ισχυρότερου στρατού στην ιστορία του κόσμου», δήλωσε την Πέμπτη στους δημοσιογράφους η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λίβιτ.
Το Ιράν έχει υποσχεθεί σκληρή αντίδραση σε οποιαδήποτε στρατιωτική επίθεση και έχει προειδοποιήσει τις γειτονικές αραβικές χώρες του Κόλπου που φιλοξενούν αμερικανικές βάσεις στην πλούσια σε πετρέλαιο περιοχή ότι θα μπορούσαν να βρεθούν στη γραμμή πυρός αν εμπλακούν σε μια επίθεση. Το Ιράν διαθέτει ένα από τα μεγαλύτερα αποθέματα βαλλιστικών πυραύλων στη Μέση Ανατολή.
To πυραυλικό πρόγραμμα
Οι διαπραγματευτές στο Ομάν θα πρέπει να περιπλεύσουν την «κόκκινη γραμμή» του Ιράν σχετικά με τη συζήτηση του προγράμματος πυραύλων του, προκειμένου να καταλήξουν σε συμφωνία και να αποτρέψουν μελλοντικές στρατιωτικές ενέργειες. Η Τεχεράνη έχει αποκλείσει κατηγορηματικά τις συνομιλίες σχετικά με τις «αμυντικές δυνατότητές της, συμπεριλαμβανομένων των πυραύλων και της εμβέλειάς τους».
Σε μια επίδειξη ανυπακοής, η κρατική τηλεόραση του Ιράν δήλωσε λίγες ώρες πριν από τις συνομιλίες ότι «ένας από τους πιο προηγμένους βαλλιστικούς πυραύλους μακράς εμβέλειας της χώρας, ο Khorramshahr-4», είχε αναπτυχθεί σε μία από τις τεράστιες υπόγειες «πόλεις πυραύλων» των Φρουρών της Επανάστασης.
Ωστόσο, η Τεχεράνη είναι διατεθειμένη να δείξει «ευελιξία όσον αφορά τον εμπλουτισμό ουρανίου, συμπεριλαμβανομένης της παράδοσης 400 κιλών υψηλού εμπλουτισμού ουρανίου (HEU) και της αποδοχής μηδενικού εμπλουτισμού στο πλαίσιο μιας συμφωνίας κοινοπραξίας ως λύση», δήλωσαν Ιρανοί αξιωματούχοι στο Reuters την περασμένη εβδομάδα.
Το Ιράν επιμένει επίσης ότι το δικαίωμά του να εμπλουτίζει ουράνιο δεν είναι διαπραγματεύσιμο και απαιτεί την άρση των κυρώσεων, που επιβλήθηκαν εκ νέου από το 2018, όταν ο Τραμπ ακύρωσε τη συμφωνία του 2015 μεταξύ του Ιράν και των έξι δυνάμεων για το πυρηνικό πρόγραμμα.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες, οι ευρωπαίοι σύμμαχοί τους και το Ισραήλ κατηγορούν την Τεχεράνη ότι χρησιμοποιεί το πυρηνικό της πρόγραμμα ως πρόσχημα για να αναπτύξει την ικανότητα παραγωγής όπλων. Το Ιράν ισχυρίζεται ότι το πυρηνικό του πρόγραμμα έχει αποκλειστικά ειρηνικούς σκοπούς.
