Γιατί το Ιράν διακινδυνεύει τόσα πολλά για τα Στενά του Ορμούζ - Οι τρεις επιλογές του
AP Photo
AP Photo
BBC

Γιατί το Ιράν διακινδυνεύει τόσα πολλά για τα Στενά του Ορμούζ - Οι τρεις επιλογές του

Μετά από δέκα ημέρες ανταλλαγής πληγμάτων με τις Ηνωμένες Πολιτείες για τον έλεγχο των στρατηγικής σημασίας Στενών του Ορμούζ, η ηγεσία του Ιράν βρίσκεται αντιμέτωπη με τρεις επιλογές, καμία από τις οποίες δεν προσφέρει σαφή δρόμο προς τη νίκη.

Όπως αναφέρει το BBC, η πρώτη είναι να αποδεχθεί μεγάλο μέρος των αμερικανικών απαιτήσεων: να εγγυηθεί την ασφαλή και ελεύθερη ναυσιπλοΐα στα Στενά, τερματίζοντας τις επιθέσεις σε εμπορικά πλοία, να περιορίσει το απόθεμα ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού και να δεχθεί αυστηρές επιθεωρήσεις από τη Διεθνή Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας. Σε αντάλλαγμα, η Τεχεράνη θα επιδίωκε τον τερματισμό του αποκλεισμού των λιμανιών της, χαλάρωση των κυρώσεων και εγγυήσεις έναντι νέων επιθέσεων.

Πρόκειται για τη λιγότερο δαπανηρή στρατιωτικά επιλογή, αλλά ίσως για την πιο επώδυνη πολιτικά. Η επαναλειτουργία των Στενών χωρίς αναγνωρισμένο ρόλο του Ιράν στη διαχείρισή τους θα μπορούσε να θεωρηθεί εγκατάλειψη ενός νέου αποτρεπτικού όπλου, το οποίο αποδεικνύεται ενδεχομένως αποτελεσματικότερο από τους πυραύλους, τους περιφερειακούς συμμάχους ή ακόμη και το πυρηνικό πρόγραμμα της χώρας.

Η δεύτερη επιλογή είναι η κλιμάκωση. Το Ιράν θα μπορούσε να εντείνει τις επιθέσεις σε αμερικανικές βάσεις, πλοία και κρίσιμες υποδομές των αραβικών κρατών του Κόλπου, ελπίζοντας ότι η άνοδος των τιμών της ενέργειας και η ευρύτερη αναστάτωση θα ανάγκαζαν την Ουάσιγκτον σε συμβιβασμό. Ωστόσο, ένα πλήγμα με μεγάλο αριθμό θυμάτων θα μπορούσε να οδηγήσει τους γείτονες του Ιράν σε άμεση εμπλοκή και στη δημιουργία ευρύτερου συνασπισμού εναντίον του.

Η τρίτη επιλογή είναι η διατήρηση της σημερινής αστάθειας: αρκετή πίεση στη ναυσιπλοΐα και στις αγορές ενέργειας ώστε η Τεχεράνη να διατηρεί διαπραγματευτικά πλεονεκτήματα, χωρίς να προκαλέσει ολοκληρωτικό πόλεμο. Η προσέγγιση αυτή συνάδει με τη στρατηγική της Ισλαμικής Δημοκρατίας, σύμφωνα με την οποία η επιβίωση απέναντι σε έναν ισχυρότερο αντίπαλο μπορεί να παρουσιαστεί ως νίκη.

Η κατάσταση περιπλέκεται από την αβεβαιότητα για το ποιος λαμβάνει τις αποφάσεις στην Τεχεράνη. Οι πραγματιστές ενδέχεται να προτιμούν συμφωνία, οι σκληροπυρηνικοί αντοχή και τμήματα των Φρουρών της Επανάστασης περαιτέρω κλιμάκωση. Το κρίσιμο ερώτημα, επομένως, δεν είναι μόνο ποια πορεία θα επιλέξει το Ιράν, αλλά και ποιος διαθέτει την εξουσία να την επιβάλει.