Έκθεση Eurasia Group: Οι 10 κορυφαίοι παγκόσμιοι κίνδυνοι για το 2024

Έκθεση Eurasia Group: Οι 10 κορυφαίοι παγκόσμιοι κίνδυνοι για το 2024

Την ετήσια έκθεσή του για τους 10 κορυφαίους πολιτικούς κινδύνους, που είναι πιο πιθανό να διαδραματιστούν κατά τη διάρκεια του έτους, δημοσιοποίησε ο Eurasia Group με τους τρεις πρώτους να είναι η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, ο πόλεμος Ισραήλ - Χαμάς και οι... προεδρικές εκλογές στις ΗΠΑ για τις ίδιες τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής και ακολούθως για τον υπόλοιπο κόσμο.

Ειδικότερα, η έκθεση παρουσιάζει τα 10 μεγαλύτερα ρίσκα για φέτος που είναι: 

Κίνδυνος διαμελισμού της Ουκρανίας

Η Ουκρανία θα βρεθεί φέτος αντιμέτωπη με έναν πιθανό διαμελισμό, ενώ η Ρωσία έχει πια την πρωτοβουλία στο πεδίο της μάχης και υλικό πλεονέκτημα. Εάν φέτος η Ουκρανία δεν καταφέρει να καλύψει τα κενά σε ανθρώπινο δυναμικό, να αυξήσει την παραγωγή όπλων και να θέσει σε τροχιά υλοποίησης μια ρεαλιστική στρατιωτική στρατηγική, τότε οι εδαφικές της απώλειες θα αποδειχθούν μόνιμες και μπορεί να επεκταθούν.

Οι προοπτικές στήριξης της Ουκρανίας από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρώπη έχουν πάψει πια να είναι πολλά υποσχόμενες, ενώ εάν το Κίεβο αναλάβει μεγαλύτερα στρατιωτικά ρίσκα φέτος, εντείνοντας τα χτυπήματα εντός της Ρωσίας, ενδέχεται να προκαλέσει αλυσιδωτές αντιδράσεις με ισχυρότερη στρατιωτική εμπλοκή της Μόσχας που μπορεί να παρασύρει ακόμη και το ΝΑΤΟ στη σύγκρουση.

Η Μέση Ανατολή στο χείλος του γκρεμού

Οι μάχες στη Γάζα εκτιμάται ότι θα επεκταθούν το 2024, προς κατευθύνσεις κλιμάκωσης που θα κρατούν ζωντανή την απειλή ενός ευρύτερου περιφερειακού πολέμου.

ΗΠΑ και Ιράν θα μπορούσαν, υπό αυτές τις συνθήκες, να έρθουν πιο κοντά σε μια μεταξύ τους σύγκρουση, ιδαίτερα εάν το Ισραήλ ή η Χεζμπολάχ αποφασίσουν να επιτεθούν ο ένας στον άλλο.

Οι υποστηριζόμενοι από την Τεχεράνη, Χούθι της Υεμένης,  έχουν εισέλθει σε μια πορεία κλιμάκωσης της έντασης με τις επιθέσεις τους κατά πλοίων στην Ερυθρά Θάλασσα, ενώ και οι σιιτικές πολιτοφυλακές που δρουν σε Ιράκ και Συρία έχουν εντείνει τις επιθέσεις τους σε αμερικανικές βάσεις. Ο κίνδυνος αναφλέξεων είναι μεγάλος.

USA vs USA

Οι ΗΠΑ παραμένουν ισχυρές σε επίπεδο οικονομίας και Ενόπλων Δυνάμεων, ωστόσο η πιο ισχυρή χώρα του κόσμου αντιμετωπίζει κρίσιμες προκλήσεις για τους βασικούς πολιτικούς της θεσμούς: ελεύθερες και δίκαιες εκλογές, ειρηνική μεταφορά εξουσίας και ελέγχους, καθώς και διατάραξη των ισορροπιών που παρέχει ο διαχωρισμός των εξουσιών. 

Ενόψει των προεδρικών εκλογών που πρόκειται να διεξαχθούν στις ΗΠΑ τον Νοέμβριο, ο πολιτικός διχασμός στη χώρα θα οξυνθεί, υπονομεύοντας την αμερικανική αξιοπιστία έναντι της διεθνούς κοινότητας και δοκιμάζοντας την ίδια την αμερικανική δημοκρατία σε βαθμό πρωτοφανή για τα δεδομένα των τελευταίων περίπου 150 ετών.

Κοινωνικός ιστός και πολιτικοί θεσμοί πρόκειται να βρεθούν ενώπιον ακόμη μεγαλύτερων προκλήσεων, ενώ η προοπτική μιας νίκης Τραμπ θα αποδυναμώσει τη θέση της Αμερικής στην παγκόσμια σκηνή.

«Ακυβέρνητη» η τεχνητή νοημοσύνη

Οι προσπάθειες ρύθμισης της AI θα αποτύχουν, ενώ οι εταιρείες τεχνολογίας θα παραμείνουν, σε μεγάλο βαθμό, ανεξέλεγκτες και, μέσα σε ένα τέτοιο πλαίσιο, πολύ πιο ισχυρά μοντέλα και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης θα συνεχίσουν να εξαπλώνονται, πέρα ​​από τον έλεγχο των κυβερνήσεων.

Ο άξονας του «κακού»

Ρωσία, Βόρεια Κορέα και Ιράν αναμένεται, μέσα στη χρονιά που ξεκίνησε, να δράσουν κατά ολοένα πιο συντονισμένο και ανατρεπτικό τρόπο στην παγκόσμια σκηνή. Παράλληλα ωστόσο, ακόμη και φίλοι της Ουάσιγκτον, όπως είναι οι ηγέτες της Ουκρανίας, του Ισραήλ και (ενδεχομένως) της Ταϊβάν,  μπορεί να ωθήσουν τις ΗΠΑ σε αντιπαραθέσεις.

Κίνα: Αναμένει την ανάκαμψη που δεν έρχεται  

Η οικονομία της Κίνας προβλέπεται να έχει χαμηλότερες σε σχέση με το παρελθόν επιδόσεις σε όλη τη διάρκεια του 2024. Η αποτυχία του Πεκίνου να μεταρρυθμίσει το μοντέλο της οικονομικής του ανάπτυξης, οι χρηματοοικονομικές αδυναμίες και μια κρίση εμπιστοσύνης μεταξύ των πολιτών, θα αποκαλύψουν κενά στις ηγετικές ικανότητες του Κομμουνιστικού Κόμματος Κίνας εντείνοντας τον κίνδυνο κοινωνικής αστάθειας

Ο αγώνας για τα κρίσιμα ορυκτά 

Όλοι οι τομείς που συμβάλλουν στην ανάπτυξη, την καινοτομία και την εθνική ασφάλεια, από την καθαρή ενέργεια έως την προηγμένη πληροφορική, τη βιοτεχνολογία, τις μεταφορές και την άμυνα, βασίζονται πια σε κρίσιμης αξίας ορυκτά και η «ροή» τους αναμένεται να τεθεί υπό νέους, ανταγωνιστικότερους και περισσότερο αυστηρούς εθνικούς περιορισμούς μέσα στο 2024.

Η εξόρυξη αυτών των βασικών πρώτων υλών κατανέμεται ασύμμετρα σε διάφορες γεωγραφικές περιοχές, με μεμονωμένες χώρες να εξορύσσουν τουλάχιστον το ήμισυ του λιθίου (Αυστραλία), κοβάλτιο (Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό), νικέλιο (Ινδονησία) και στοιχεία σπάνιων γαιών (Κίνα). Περίπου το 60% έως το 90% των περισσότερων κρίσιμων ορυκτών επεξεργάζονται στην Κίνα.

Επιτόκια και πληθωρισμός

Υψηλά επιτόκια, προκαλούμενα από τον επίμονο πληθωρισμό, πρόκειται να επιβραδύνουν την ανάπτυξη, αυξάνοντας όμως έτσι παράλληλα τον κίνδυνο κοινωνικής αναταραχής και πολιτικής αστάθειας λόγω των οικονομικών πιέσεων. Όπως αναφέρει με τα «αποθέματα μακροοικονομικής πολιτικής να έχουν εξαντληθεί σε μεγάλο βαθμό, οι κυβερνήσεις θα έχουν περιορισμένο περιθώριο για να τονώσουν την ανάπτυξη ή να ανταποκριθούν σε κραδασμούς, αυξάνοντας τον κίνδυνο οικονομικής πίεσης, κοινωνικής αναταραχής και πολιτικής αστάθειας».

Το φαινόμενο Ελ Νίνιο επέστρεψε δυναμικότερο

Έπειτα από τέσσερα χρόνια απουσίας, ένα ισχυρό Ελ Νίνιο πρόκειται να κορυφωθεί κατά το πρώτο εξάμηνο του τρέχοντος έτους, προκαλώντας ακραία καιρικά φαινόμενα που θα επιτείνουν τις προκλήσεις, ιδιαίτερα σε χώρες οι οποίες έχουν ήδη αποδυναμωθεί από την πανδημία και τα σοκ στις τιμές της ενέργειας και των τροφίμων. Θα οδηγήσει σε νέα επισιτιστική ανασφάλεια, θα αυξήσει τις πλημμύρες και θα διαδοθούν ασθένειες, ενώ ενδέχεται να προκαλέσει και πολιτική αστάθεια.

«Πολιτισμικοί πόλεμοι»

Πελάτες, εργαζόμενοι και επενδυτές, προερχόμενοι κυρίως από την προοδευτική πλευρά του πολιτικού φάσματος, μετέφεραν τους πολιτισμικούς πολέμους των ΗΠΑ στα γραφεία των επιχειρήσεων. Τώρα τα δικαστήρια, τα νομοθετικά σώματα των πολιτειών, οι κυβερνήτες και ορισμένες - κυρίως συντηρητικές - ομάδες ακτιβιστών ετοιμάζονται να αντεπιτεθούν.

Αναλυτικά ολόκληρα τμήματα της έκθεσης εδώ.