field_kentriki_fotografia
Το τριπλό κόστος του lockdown

Τζίρος επιχειρήσεων, ζημιά στο ΑΕΠ, δημοσιονομικό κόστος, αυτό είναι το τρίπτυχο από το κόστος του lockdown στην οικονομία. Τρεις διαφορετικές επιπτώσεις, που το κόστος τους διασπείρεται σε όλη την κοινωνία, καθώς μικρότερος κύκλος επιχειρήσεων σημαίνει χαμηλότερα εταιρικά κέρδη, άρα πλήγμα στα εισοδήματα, το οποίο περιορίζεται, λόγω των πακέτων στήριξης.

Επίσης, μικρότερος κύκλος εργασιών και λιγότερα έσοδα ιδιωτών σημαίνουν λιγότερους φόρους και μεγαλύτερες δημόσιες επιδοτήσεις και εντέλει μικρότερο ΑΕΠ. Συνήθως η επίπτωση στο ΑΕΠ, δηλαδή η ζημιά της οικονομίας από το lockdown, είναι το μικρότερο μέγεθος γιατί όταν για παράδειγμα αυξάνονται οι δαπάνες για επιδοτήσεις των ανέργων ένα μέρος τους ξαναγυρνάει στην οικονομία μέσω αγορών που κάνουν οι πολίτες (Φ.Π.Α., φόροι κ.τ.λ.).

Επίσης όταν μειώνεται ο κύκλος εργασιών των επιχειρήσεων, ένα μέρος της παραγωγής του μπορεί να αποθεματοποιείται και έτσι αποτιμάται στο ΑΕΠ ως αξία με αποτέλεσμα η πτώση του να είναι μικρότερη από την επίπτωση που έχει η ζήτηση των προϊόντων και των υπηρεσιών.

Αναφορικά με την αποτίμηση του παρόντος lockdown θα πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι σε ένα μεγάλο βαθμό έχει προεξοφληθεί από τους αναλυτές. Γνωρίζαμε ή καλύτερα υποθέταμε ότι το α΄ τρίμηνο θα χαθεί. Η πρόβλεψη για 3,5% το 2021 έχει συμπεριλάβει μία ύφεση για το α΄ τρίμηνο της τάξης του 12%, όσον σχεδόν το προβληματικό δεύτερο τρίμηνο του 2020. Τα πάντα φυσικά θα ανατραπούν, εφόσον η εικόνα συνεχιστεί και κατά το β' τρίμηνο, ειδικά όμως αν χαθεί το γ' τρίμηνο, δηλαδή μια ακόμη τουριστική σεζόν.

Τζίρος επιχειρήσεων, ζημιά στο ΑΕΠ, δημοσιονομικό κόστος. Τρία μεγέθη που χρησιμοποιούνται εναλλακτικά για να περιγράψουν την κατάσταση μίας οικονομίας από την πλευρά της παραγωγής προστιθέμενης αξίας, της υστέρησης δημόσιων εσόδων, της αύξησης των δημόσιων δαπανών και τέλος από τα αποτελέσματα στα οικονομικά των εταιρειών και των νοικοκυριών.

Έτσι για παράδειγμα ο κύκλος εργασιών όλων των επιχειρήσεων και δραστηριοτήτων της οικονομίας κατά το γ’ τρίμηνο των 2020 ήταν 69 δισ ευρώ, ενώ το ΑΕΠ το ίδιο τρίμηνο ήταν 40,3 δισ ευρώ περίπου. Επίσης ενώ η μέγιστη ζημιά στο ΑΕΠ, για παράδειγμα κατά το β΄ τρίμηνο του 2020, ήταν 2,2 δισ μηνιαίως και το α΄ φετινό τρίμηνο εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί γύρω στο 1,2 δισ ευρώ μηνιαίως, εντούτοις το μηνιαίο δημοσιονομικό κόστος μπορεί να φθάσει και να ξεπεράσει και τα 3 δισ ευρώ.

Ζημιά μεγάλη, μια βεντάλια μέτρων που όλα δείχνουν ότι θα ανοίγει και θα κλείνει, αλλά οικονομία χωρίς υγεία δεν υπάρχει.

* Ο Παναγιώτης Πετράκης είναι καθηγητής Οικονομικών στο ΕΚΠΑ