Η παγκόσμια αεροπορική βιομηχανία μείωσε την πρόβλεψη της για τα κέρδη της φετινής χρονιάς κατά το ήμισυ λόγω της σύρραξης στη Μέση Ανατολή που έχει αυξήσει το κόστος καυσίμων, αναδεικνύοντας την ευαλωτότητα ενός κλάδου που λειτουργεί με πολύ περιορισμένα περιθώρια κέρδους.
Εκατοντάδες ηγέτες αεροπορικών εταιρειών συγκεντρώθηκαν στο ετήσιο συνέδριο της ΙΑΤΑ (International Air Transport Association) στη Βραζιλία και συζήτησαν το υψηλό κόστος καυσίμων, τη σημαντική μείωση της κερδοφορίας, τα προβλήματα αξιοπιστίας των κινητήρων και τους δύσκολα επιτεύξιμους στόχους μείωσης των εκπομπών ρύπων.
Προς το τέλος της συνέλευσης της ΙΑΤΑ στο Rio de Janeiro έγινε γνωστό ότι το Ιράν και το Ισραήλ αντάλλαξαν πλήγματα για πρώτη φορά από τότε που τέθηκε σε ισχύ η εκεχειρία τον Απρίλιο.
Για τα στελέχη των αεροπορικών εταιρειών που αντιμετωπίζουν συνεχή αναταραχή από τα πρώτα αμερικανικά και ισραηλινά πλήγματα κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου, φάνηκε απλά σαν ένα ακόμη επεισόδιο στο χαοτικό και απρόβλεπτο περιβάλλον του 2026.
Η ΙΑΤΑ που εκπροσωπεί περισσότερες από 370 αεροπορικές εταιρείες που αντιστοιχούν γύρω στο 85% της παγκόσμιας αεροπορικής κίνησης, αναμένει ότι ο κλάδος θα καταγράψει συνολικά κέρδη $23 δισ. το 2026, εκτίμηση σημαντικά χαμηλότερη από την προηγούμενη πρόβλεψη για περίπου $41 δισ. και μειωμένη σε σχέση με τα $45 δισ. καθαρών κερδών που πέτυχε ο κλάδος το 2025.
Ο βασικός λόγος είναι το κόστος καυσίμων που η ΙΑΤΑ εκτιμά ότι θα αυξηθεί κατά περίπου $100 δισ., φτάνοντας τα $350 φέτος. Οι τιμές του jet fuel αναμένεται να διαμορφωθούν κατά μέσο όρο στα $152 το βαρέλι για τη χρονιά, αυξημένες κατά σχεδόν 70% σε σύγκριση με την προηγούμενη χρονιά.
Αυτό διαβρώνει την κερδοφορία ανά επιβάτη. Οι αερομεταφορείς αναμένεται πλέον να κερδίζουν περίπου $4,5 ανά επιβάτη, δηλαδή γύρω στα μισά σε σύγκριση με το επίπεδο της περασμένης χρονιάς.
Η υποβάθμιση των προβλέψεων αναδεικνύει την έκθεση των αεροπορικών εταιρειών στα γεωπολιτικά σοκ και στη μεταβλητότητα των τιμών των καυσίμων, ακόμη και καθώς η ζήτηση για ταξίδια παραμένει ανθεκτική με τα αεροσκάφη να πετούν με υψηλότερη πληρότητα και τις πωλήσεις του κλάδου να αναμένεται να ξεπεράσουν τα $1,1 τρισ.
Οι αεροπορικές εταιρείες του Κόλπου όπως η Emirates, η Qatar και η Etihad αντιμετωπίζουν τη μεγαλύτερη επιχειρηματική αβεβαιότητα μετά το σχεδόν πλήρες κλείσιμο του εναέριου χώρου της περιοχής.
Στη θετική πλευρά, η ΙΑΤΑ εκτιμά ότι τα έσοδα του κλάδου θα αυξηθούν κατά 9,4% φέτος στα $1,16 τρισ. Η αύξηση αυτή αναμένεται να προέλθει από τη σταθερή ζήτηση για ταξίδια, τους υψηλότερους ναύλους και τα αυξανόμενα έσοδα από πρόσθετες υπηρεσίες όπως οι αναβαθμίσεις θέσεων και οι υπηρεσίες που προσφέρονται εντός του αεροσκάφους.
Οι ελλείψεις αεροσκαφών ασκούν πιέσεις στον κλάδο επίσης. Οι καθυστερήσεις στις παραδόσεις από τις Boeing και Airbus αναγκάζουν τις αεροπορικές εταιρείες να διατηρούν σε λειτουργία παλαιότερα και λιγότερο αποδοτικά ως προς την κατανάλωση καυσίμων αεροσκάφη για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.
Αυτό αυξάνει το κόστος συντήρησης και περιορίζει τις προσπάθειες να βελτιώσουν τα περιθώρια κέρδους.
Οι καλοκαιρινές κρατήσεις είναι δυνατές και οι αεροπορικές γίνονται επίσης καλύτερες στη διαχείριση της χωρητικότητας υπό συνθήκες υψηλών τιμών καυσίμων, μειώνοντας μη κερδοφόρα δρομολόγια και περιορίζοντας τη συχνότητα των πτήσεων.
Το βασικό ερώτημα παραμένει τι θα συμβεί μετά την κορύφωση της καλοκαιρινής και φθινοπωρινής περιόδου.
Σύμφωνα με τον απερχόμενο γενικό διευθυντή της ΙΑΤΑ, το μεγαλύτερο ερώτημα για τον κλάδο είναι για πόσο καιρό οι ταξιδιώτες και οι μεταφορείς εμπορευμάτων μπορούν να αντέξουν το υψηλότερο κόστος.
