Ο Σαμ Νιλ έφτασε τελικά στη Μοντάνα

Ο Σαμ Νιλ έφτασε τελικά στη Μοντάνα

Ο Σαμ Νιλ έφυγε από τη ζωή έχοντας συνδεθεί κυρίως με το «Jurassic Park» ή ακόμα και τον μάγο Μέρλιν. Υπάρχει όμως ένας μικρότερος ρόλος του που λέει περισσότερα για την πολιτική, την ελευθερία και τη σύγκρουση ανάμεσα στον άνθρωπο και το κράτος.

Στο «Κυνήγι του Κόκκινου Οκτώβρη» υποδύθηκε τον Βασίλι Μποροντίν, τον ύπαρχο του σοβιετικού πυρηνικού υποβρυχίου που κυβερνά ο εμβληματικός Σον Κόνερι, υποδυόμενος τον Μάρκο Ράμιους.

Ο «Κόκκινος Οκτώβρης» είναι ένα όπλο στρατηγικής υπεροχής. Ένα υποβρύχιο που μπορεί να κινηθεί αθόρυβα, να πλησιάσει τις αμερικανικές ακτές και να ανατρέψει την ισορροπία του Ψυχρού Πολέμου. Μία αμερικανική ταινία δείχνει την σοβιετική υπεροχή στον βυθό που αποτυπώνεται στη στιγμή που ενεργοποιείται η αθόρυβη πρόωση και το πλήρωμα τραγουδάει τον σοβιετικό εθνικό ύμνο. Για τη Σοβιετική Ένωση είναι δύναμη. Για τους ίδιους ανθρώπους όμως, μετατρέπεται σε δρόμο διαφυγής.

 

Ο Μποροντίν γνωρίζει ότι ο Ράμιους σκοπεύει να παραδώσει το υποβρύχιο στους Αμερικανούς. Ακολουθεί συνειδητά τον κυβερνήτη του και καταλαβαίνει ότι η επιλογή του τον μετατρέπει αυτομάτως από αξιωματικό σε προδότη για το ίδιο το κράτος που υπηρετούσε.

Η πράξη του έχει πολιτικό βάρος καθώς απορρίπτει ένα ολόκληρο σύστημα και μία κοσμοθεωρία. Και όμως, όταν μιλά για το μέλλον, δεν αναφέρεται σε ιδεολογίες και δεν ζητά αξίωμα, χρήματα ή αναγνώριση. Μιλά για τη Μοντάνα όπου ονειρεύεται να αποκτήσει μια ήσυχη ζωή και να ταξιδεύει ελεύθερα.

Η ελευθερία στα δικά του όνειρα δεν περιγράφεται με συνθήματα, πυρηνικά οπλοστάσια και στρατιωτική ισχύ. Περιγράφεται ως δικαίωμα επιλογής πού θα ζήσεις και ελεύθερης βούλησης,

Ο Μποροντίν δεν προλαβαίνει να φτάσει εκεί. Τραυματίζεται θανάσιμα λίγο πριν ολοκληρωθεί η επιχείρηση και στα τελευταία του λόγια λέει ότι θα ήθελε να είχε δει τη Μοντάνα.

Το «Κυνήγι του Κόκκινου Οκτώβρη» γυρίστηκε στο τέλος του Ψυχρού Πολέμου, σε μια περίοδο κατά την οποία η Δύση ήθελε να περάσει το μήνυμα ότι αντιμετωπίζει όσους βρίσκονται στο σοβιετικό στρατόπεδο ως ανθρώπους κι όχι ως αντιπάλους. Ο Μποροντίν υπηρετεί ακριβώς αυτή τη μετατόπιση. Η σοβιετική στολή του δεν ακυρώνει την επιθυμία του για ελευθερία. Αντίθετα, την κάνει πιο έντονη.

Με την είδηση του θανάτου του Σαμ Νιλ, η σκηνή αποκτά νέα σημασία.

Ο Βασίλι Μποροντίν του Κόκκινου Οκτώβρη δεν είδε ποτέ τη Μοντάνα. Όμως η Μοντάνα του, έμεινε ως σύμβολο της ελευθερίας που τα αυταρχικά συστήματα φοβούνται περισσότερο. Της απλής, προσωπικής και καθημερινής ελευθερίας του ανθρώπου να αποφασίζει για τη ζωή του.