Aνάσταση στο Φανάρι: Στιγμές κατάνυξης, εμπειρία ευλαβικού προσκυνήματος

Aνάσταση στο Φανάρι: Στιγμές κατάνυξης, εμπειρία ευλαβικού προσκυνήματος

Ο έναστρος ουρανός της Κωνσταντινούπολης και ο ψυχρός βοριάς του Βοσπόρου συνέθεσαν το ιδανικό σκηνικό για τη νύχτα της Ανάστασης. Στον περίβολο του Αγίου Γεωργίου στο Φανάρι, στην καρδιά του Οικουμενικού Πατριαρχείου, είχε στηθεί η εξέδρα, μέσα σε μια ατμόσφαιρα βαθιάς κατάνυξης. Η αναστάσιμη λειτουργία κορυφώθηκε με το «Χριστός Ανέστη» και το μήνυμα ειρήνης που απηύθυνε ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος Α΄.

Με υποδειγματική ευταξία, οι πιστοί -Ρωμιοί της Πόλης αλλά και προσκυνητές από κάθε γωνιά της Ελλάδας, που άλλωστε αποτελούσαν και την πλειονότητα των τουριστών, αυτές τις ημέρες, στην Κωνσταντινούπολη- άναψαν τις λαμπάδες τους και εξήλθαν από τον πανέμορφο ναό. Ακολουθώντας τον Πατριάρχη, έψαλαν με ευλάβεια την αναστάσιμη προσευχή «Χριστός Ανέστη εκ νεκρών, θανάτω θάνατον πατήσας και τοις εν τοις μνήμασι ζωήν χαρισάμενος», σφραγίζοντας μια εμπειρία βαθιάς πίστης και συλλογικής συγκίνησης.

Η ειρήνη βρέθηκε στον πυρήνα του πασχαλινού μηνύματος του Οικουμενικού Πατριάρχη, σε μια ζοφερή συγκυρία που σημαδεύεται από πολέμους, ανασφάλεια και διάχυτη αβεβαιότητα. « Ὁ λόγος τοῦ Σταυροῦ καί τῆς Ἀναστάσεως ἠχεῖ σήμερον ὡς Εὐαγγέλιον εἰρήνης, καταλλαγῆς καί δικαιοσύνης. Ὁ πόλεμος, τό μῖσος καί ἡ ἀδικία ἀντιστρατεύονται τάς θεμελιώδεις χριστιανικάς ἀρχάς, διά τήν πραγμάτωσιν καί ἑδραίωσιν τῶν ὁποίων προσεύχεται καί ἐργάζεται καθ᾿ ἡμέραν ὁ λαός τοῦ Θεοῦ. Ἐν τῷ φωτί τῆς Ἁναστάσεως, δεόμεθα τοῦ Κυρίου ὑπέρ τῶν θυμάτων τῆς πολεμικῆς βίας, τῶν ὀρφανῶν, τῶν θρηνουσῶν τά τέκνα των μητέρων, ὑπέρ πάντων ὅσων φέρουν εἰς τό σῶμα καί τήν ψυχήν των τά ἐνεργήματα τῆς ἀνθρωπίνης σκληρότητος καί ἀναλγησίας. Τό «Χριστὸς Ἀνέστη» εἶναι ἄρνησις καί καταδίκη τῆς βίας καί τοῦ φόβου καί πρόσκλησις εἰς βίον εἰρηνικόν. Ὁ πόλεμος παράγει ὀδυρμόν καί θάνατον· ἡ Ἀνάστασις νικᾷ τόν θάνατον καί χαρίζεται ἀφθαρσίαν» υπογράμμισε ο Παναγιώτατος.

Πρώτη φορά Πάσχα στην Πόλη, και η εμπειρία υπήρξε μοναδική, βαθιά κατανυκτική, μια αληθινή μέθεξη απλότητας, αθωότητας και συγκίνησης. Είχε προηγηθεί η περιφορά του Επιταφίου στην Πρίγκιπο, στον ναό του Αγίου Δημητρίου, όπου η σιωπηλή ευλάβεια των πιστών και η ατμόσφαιρα του νησιού προσέδωσαν στη στιγμή μια σχεδόν άχρονη, μυσταγωγική διάσταση. Λιτός και πανέμορφος ο Ιερός Ναός, όπως έπαιζε με τον χλωμό και παγωμένο απογευματινό φως. Ακολούθησε η Πρώτη Ανάσταση, το πρωί του Μεγάλου Σαββάτου, στον ναό της Αγίας Τριάδας, σε απόσταση αναπνοής από την Πλατεία Ταξίμ, όπου όλοι αφεθήκαμε σε μια αυθεντική, σχεδόν εκστατική γιορτή. Σε κάθε γωνιά του ναού αναβίωνε ένα εντυπωσιακό έθιμο: χιλιάδες φύλλα δάφνης σκορπίζονταν στον αέρα από τα καλάθια που κρατούσαν οι ιερείς, δημιουργώντας μια εικόνα ζωντανή και συμβολική, ενώ οι πιστοί άπλωναν τα χέρια τους για να τα αγγίξουν, σαν να ήθελαν να κρατήσουν κάτι από τη χαρά και την ελπίδα της στιγμής.

Την Κυριακή του Πάσχα στο καταπράσινο Πολονέσκιοϊ, «το χωριό των Πολωνών», μία ώρα έξω από την Κωνσταντινούπολη. Ένα ιστορικό χωριό που ιδρύθηκε το 1842 από μια μικρή ομάδα Πολωνών, μετά την αποτυχημένη Νοεμβριανή Εξέγερση. Αναπτύχθηκε και  επεκτάθηκε από Πολωνούς μετανάστες από τις επαναστάσεις του 1848 και τον Κριμαϊκό Πόλεμο του 1853. 

Στη ζωηρή εξοχή, σε έναν πανέμορφο, καταπράσινο χώρο που ανήκει σε ιδιοκτήτη πολωνικής καταγωγής, στήθηκε το πασχαλινό τραπέζι. Εκεί, γίναμε μια μεγάλη, ζεστή παρέα, εγκάρδιων Ρωμιών της Πόλης και εξαιρετικών Τούρκων φίλων, τσουγκρίζοντας κόκκινα αυγά μοιραστήκαμε τη χαρά αυτής της μεγάλης γιορτής της Αγάπης.