Στην τελική ευθεία περνά ο σχεδιασμός του οικονομικού επιτελείου για τις εξαγγελίες του πρωθυπουργού στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, καθώς κυβέρνηση και υπουργείο Εθνικής Οικονομίας επιχειρούν να διαμορφώσουν ένα πακέτο παρεμβάσεων που θα συνδυάζει δημοσιονομική σταθερότητα με ουσιαστική ενίσχυση των εισοδημάτων.
Με τα σημερινά δεδομένα, ο διαθέσιμος δημοσιονομικός χώρος για νέες μόνιμες παρεμβάσεις το 2027 υπολογίζεται ήδη σε περίπου 1 δισ. ευρώ. Ωστόσο, στο οικονομικό επιτελείο εκτιμούν ότι μέχρι τον Σεπτέμβριο το ποσό αυτό μπορεί να αυξηθεί, εφόσον συνεχιστεί η θετική πορεία των δημόσιων οικονομικών και επιβεβαιωθούν οι προσδοκίες για νέα υπεραπόδοση των φορολογικών εσόδων.
Το μεγάλο ζητούμενο, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, δεν είναι μόνο το ύψος του διαθέσιμου ποσού, αλλά ο τρόπος με τον οποίο θα κατανεμηθεί ώστε να καλύπτει όσο το δυνατόν περισσότερες κοινωνικές και επαγγελματικές ομάδες. Η κατεύθυνση που έχει δοθεί από το Μέγαρο Μαξίμου είναι οι παρεμβάσεις να έχουν ευρύ κοινωνικό αποτύπωμα και να συνδυάζουν φορολογικές ελαφρύνσεις, αναπτυξιακά κίνητρα και στοχευμένες ενισχύσεις.
Σε αντίθεση με το περσινό πακέτο, το οποίο είχε ως βασικό άξονα τη στεγαστική πολιτική και τις παρεμβάσεις υπέρ των νέων και των συνταξιούχων, ο φετινός σχεδιασμός φαίνεται να δίνει μεγαλύτερη έμφαση στους ελεύθερους επαγγελματίες, στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και στα νομικά πρόσωπα. Παράλληλα, στο τραπέζι παραμένουν μέτρα που αφορούν μισθωτούς, οικογένειες, ιδιοκτήτες ακινήτων και συνταξιούχους, ώστε το τελικό πακέτο να απευθύνεται σε όσο το δυνατόν μεγαλύτερο μέρος της κοινωνίας.
Οι τελικές αποφάσεις θα ληφθούν μέσα στο καλοκαίρι. Μέχρι τότε βρίσκεται σε εξέλιξη η αξιολόγηση όλων των εισηγήσεων που έχουν καταθέσει τα συναρμόδια υπουργεία, ενώ ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης αναμένεται να παρουσιάσει στον πρωθυπουργό εναλλακτικά σενάρια, πάνω στα οποία θα «κλειδώσει» το πακέτο της ΔΕΘ.
Καθοριστικό ρόλο στις τελικές επιλογές θα παίξει η πορεία του προϋπολογισμού τους επόμενους μήνες. Το πρωτογενές πλεόνασμα του πρώτου πενταμήνου κινήθηκε αισθητά υψηλότερα από τον στόχο, ενώ και τα φορολογικά έσοδα εμφανίζονται ενισχυμένα, κυρίως λόγω της αυξημένης απόδοσης του ΦΠΑ, της φορολογίας εισοδήματος αλλά και των μέτρων περιορισμού της φοροδιαφυγής.
Παρότι στο υπουργείο αναγνωρίζουν ότι μέρος της υπεραπόδοσης οφείλεται σε συγκυριακούς παράγοντες, εκτιμούν ότι η δυναμική του τουρισμού, η κατανάλωση και η διεύρυνση της φορολογικής βάσης μπορούν να δημιουργήσουν πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο μέχρι τον Σεπτέμβριο, επιτρέποντας την ενίσχυση του τελικού πακέτου.
Στον σχεδιασμό λαμβάνονται υπόψη και οι παρατηρήσεις της Τράπεζας της Ελλάδος, η οποία εισηγείται οι πρόσθετοι πόροι να κατευθυνθούν κυρίως σε τρεις άξονες: στη στήριξη των πιο ευάλωτων νοικοκυριών, στις μόνιμες φορολογικές και ασφαλιστικές ελαφρύνσεις που μειώνουν το κόστος της εργασίας και στα επενδυτικά κίνητρα που ενισχύουν την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων.
Αντίθετα, η κεντρική τράπεζα εμφανίζεται επιφυλακτική απέναντι σε οριζόντιες παροχές, υποστηρίζοντας ότι έχουν υψηλό δημοσιονομικό κόστος και περιορισμένη αποτελεσματικότητα, ενώ επιμένει ότι κάθε μόνιμη μείωση φόρων πρέπει να στηρίζεται στη συνεχή αύξηση των φορολογικών εσόδων μέσω της καταπολέμησης της φοροδιαφυγής.
Με βάση τις μέχρι τώρα εισηγήσεις, στο τραπέζι του οικονομικού επιτελείου βρίσκονται παρεμβάσεις όπως η μείωση της προκαταβολής φόρου για τις επιχειρήσεις, η κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για τα νομικά πρόσωπα, νέες μειώσεις ασφαλιστικών εισφορών, αλλαγές στην κλίμακα φορολογίας εισοδήματος, νέα επενδυτικά φορολογικά κίνητρα, αλλά και μέτρα που συνδέονται με τη στήριξη της κατοικίας και την ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος των νοικοκυριών.
Το τελικό πακέτο αναμένεται να οριστικοποιηθεί λίγο πριν από τη ΔΕΘ, όταν θα υπάρχει πλέον σαφέστερη εικόνα για την πορεία των δημοσιονομικών μεγεθών και τα περιθώρια που θα επιτρέπουν οι νέοι ευρωπαϊκοί δημοσιονομικοί κανόνες.
