Σαφές μήνυμα ότι η αποτελεσματικότητα και η ενότητα της Συμμαχίας δεν μπορούν να διασφαλιστούν χωρίς τον σεβασμό των αρχών της καλής γειτονίας, αλλά και χωρίς να λαμβάνονται υπόψη οι ανησυχίες και οι ευαισθησίες όλων των κρατών-μελών, έστειλε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης κατά την άφιξή του στο Λευκό Παλάτι στην Άγκυρα, όπου πραγματοποιείται η δεύτερη ημέρα των εργασιών της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ.
Ο πρωθυπουργός, ερωτηθείς για τις δηλώσεις του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και του Τούρκου προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν αναφορικά με τα μαχητικά αεροσκάφη F-35 και τις αμερικανοτουρκικές σχέσεις, δεν τοποθετήθηκε, ωστόσο, έθεσε το πλαίσιο μέσα στο οποίο, όπως τόνισε, πρέπει να λειτουργεί μια αμυντική συμμαχία όπως το ΝΑΤΟ.
«Δεν θα σχολιάσω τις δηλώσεις Τραμπ – Ερντογάν, καθώς μια Συμμαχία πρέπει να στηρίζεται στις αρχές καλής γειτονίας», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Μητσοτάκης, προσθέτοντας ότι «θα πρέπει να συνεχίσουμε να είμαστε σε ετοιμότητα, αλλά ελπίζω στο πνεύμα καλής γειτονίας και συνεργασίας».
Ο πρωθυπουργός υπενθύμισε, παράλληλα, ότι η Ελλάδα εξακολουθεί να βρίσκεται αντιμέτωπη με την τουρκική απειλή πολέμου (casus belli) στην περίπτωση που ασκήσει το κυριαρχικό και νόμιμο δικαίωμά της για επέκταση των χωρικών της υδάτων, επισημαίνοντας ότι σε μια Συμμαχία όπως το ΝΑΤΟ είναι απαραίτητο να λαμβάνονται υπόψη οι ιδιαίτερες ανησυχίες κάθε κράτους-μέλους.
Παρά τις υφιστάμενες διαφορές, ο κ. Μητσοτάκης υπογράμμισε την ανάγκη διατήρησης ανοιχτών διαύλων επικοινωνίας και αντιμετώπισης των εκκρεμοτήτων μέσα από το πνεύμα συνεργασίας και καλής γειτονίας, σημειώνοντας ότι το ΝΑΤΟ έχει πρωτίστως αμυντικό χαρακτήρα.
«Η Ευρώπη αναλαμβάνει πλέον μεγαλύτερο βάρος στην άμυνα»
Αναφερόμενος στο βασικό αντικείμενο των συζητήσεων στη Σύνοδο Κορυφής, ο πρωθυπουργός στάθηκε στον επιμερισμό των αμυντικών βαρών μεταξύ των συμμάχων, σημειώνοντας ότι η ανάγκη για μεγαλύτερη ευρωπαϊκή συνεισφορά είχε τεθεί ήδη από την πρώτη θητεία του Ντόναλντ Τραμπ στην προεδρία των ΗΠΑ.
Όπως ανέφερε, οι ευρωπαϊκές χώρες έχουν πλέον κινηθεί προς την κατεύθυνση της ενίσχυσης των αμυντικών τους δυνατοτήτων, ενώ επανέλαβε τη σταθερή θέση του υπέρ της ευρωπαϊκής στρατηγικής αυτονομίας στον τομέα της άμυνας.
Ο κ. Μητσοτάκης διευκρίνισε ότι η ευρωπαϊκή αυτονομία δεν αποτελεί ανταγωνιστικό εγχείρημα απέναντι στο ΝΑΤΟ, αλλά έναν ισχυρό ευρωπαϊκό πυλώνα που μπορεί να λειτουργήσει συμπληρωματικά και να ενισχύσει συνολικά τη Συμμαχία.
«Υπερασπιζόμαστε την ευρωπαϊκή αυτονομία στην άμυνα», σημείωσε, υπογραμμίζοντας ότι η Ελλάδα έχει ήδη αναλάβει το μερίδιο ευθύνης που της αναλογεί.
«Η Ελλάδα ήδη δαπανά το 3,5% του ΑΕΠ για την άμυνα»
Ο πρωθυπουργός τόνισε ότι η Ελλάδα έχει ήδη επιτύχει τον στόχο των αμυντικών δαπανών στο 3,5% του ΑΕΠ, πριν από το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα, επισημαίνοντας ότι η χώρα παραμένει συνεπής στις υποχρεώσεις της απέναντι στο ΝΑΤΟ.
«Η Ελλάδα ήδη δαπανά 3,5% από το ΑΕΠ για το ΝΑΤΟ, έχουμε τηρήσει τις δεσμεύσεις μας, ενισχύουμε τις δυνάμεις μας και εκσυγχρονίζουμε τις Ένοπλες Δυνάμεις», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στο ευρύ πρόγραμμα αναβάθμισης των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων, συνολικού ύψους 25 δισ. ευρώ, υπογραμμίζοντας ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε μια ιδιαίτερα απαιτητική γεωπολιτική περιοχή και έχει διατηρήσει σταθερά τις αμυντικές της δαπάνες ακόμη και κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης.
Όπως σημείωσε, η χώρα συγκαταλέγεται πλέον μεταξύ των πέντε κρατών-μελών του ΝΑΤΟ με το υψηλότερο ποσοστό αμυντικών δαπανών ως προς το ΑΕΠ.
Στο επίκεντρο των δηλώσεων του πρωθυπουργού βρέθηκαν και οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, με τον κ. Μητσοτάκη να εκφράζει την ελπίδα ότι η εκεχειρία μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν θα διατηρηθεί και δεν θα υπάρξει νέα ένταση στην περιοχή.
«Θα ήθελα να εκφράσω την ελπίδα να κρατήσει η εκεχειρία ΗΠΑ – Ιράν. Ευελπιστούμε πως δεν θα υπάρξει νέα ένταση στην περιοχή», δήλωσε.
Ο πρωθυπουργός υπογράμμισε τη σημασία να δοθεί χώρος στη διπλωματία, προειδοποιώντας ότι μια νέα κλιμάκωση θα μπορούσε να προκαλέσει αναταράξεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας και να επιβαρύνει περαιτέρω το κόστος ζωής των πολιτών.
«Η ακρίβεια είναι πολύ σημαντικό θέμα», ανέφερε χαρακτηριστικά, σημειώνοντας ότι η σταθερότητα στην περιοχή αποτελεί κρίσιμη παράμετρο και για την οικονομική ασφάλεια της Ευρώπης.
Κλείνοντας, ο Κυριάκος Μητσοτάκης δήλωσε: «Μπορώ να σας πω ότι πάντα χαίρομαι να επισκέπτομαι την Άγκυρα».
Δείτε live
Οι δηλώσεις του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη
Συναντιόμαστε σήμερα εδώ στην Άγκυρα σε μια περίοδο βαθιάς γεωπολιτικής αβεβαιότητας και η σημερινή συζήτηση θα διεξαχθεί με φόντο τον διάλογο για τον επιμερισμό των βαρών στο ΝΑΤΟ, ο οποίος έχει πολυετή ιστορία. Ήταν ο Πρόεδρος Trump, κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του, ο οποίος, με τον δικό του τρόπο, έθεσε στους Ευρωπαίους συμμάχους το ζήτημα για την αναγκαιότητα επαναπροσδιορισμού της ισορροπίας εντός του ΝΑΤΟ, υπέρ μιας πιο ευρωπαϊκής προσέγγισης στην κατανομή των βαρών. Και αυτό πράγματι έχει συμβεί τα τελευταία χρόνια.
Πάντα ήμουν ένθερμος υποστηρικτής της έννοιας της ευρωπαϊκής στρατηγικής αυτονομίας, όχι ανταγωνιστικά προς το ΝΑΤΟ, αλλά ως ισχυρού ευρωπαϊκού πυλώνα που θα μπορούσε να ενισχύσει τη συμμαχία σε όλα τα επίπεδα.
Πέρυσι, στη Χάγη, λάβαμε σημαντικές αποφάσεις σχετικά με τα ορόσημα όσον αφορά τις αμυντικές δαπάνες. Είμαι στην ευχάριστη θέση να πω ότι η χώρα μου, η Ελλάδα, ήδη πληροί τον στόχο του 3,5% για τις αμυντικές δαπάνες, από το τρέχον έτος, πολύ νωρίτερα από ό,τι προβλέπει το χρονοδιάγραμμα. Αυτή τη στιγμή υλοποιούμε ένα πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των Ενόπλων Δυνάμεών μας, ύψους 25 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Η χώρα μου βρίσκεται σε μια πολύ ευαίσθητη γειτονιά, που αντιμετωπίζει γεωπολιτικές προκλήσεις. Πάντα τηρούσαμε τη δέσμευσή μας ως προς τις δαπάνες που προβλέπει το ΝΑΤΟ, ακόμη και σε περιόδους αυστηρής λιτότητας, και σήμερα είμαστε μία από τις πέντε χώρες που βρίσκονται στις πρώτες θέσεις στο ΝΑΤΟ όσον αφορά τις αμυντικές δαπάνες.
Τέλος, όσον αφορά την περιφερειακή κατάσταση, θα ήθελα να εκφράσω την ελπίδα και την αισιοδοξία μου ότι η εκεχειρία μεταξύ του Ιράν και των Ηνωμένων Πολιτειών θα διατηρηθεί. Είναι ζωτικής σημασίας να δοθεί χρόνος στη διπλωματία για να επιλύσει αυτό το ακανθώδες ζήτημα. Και σε μια εποχή που το κόστος ζωής αποτελεί την πρώτη προτεραιότητα για όλες τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, όλοι φυσικά ελπίζουμε ότι δεν θα υπάρξει νέα έξαρση των εντάσεων που θα οδηγήσει σε περαιτέρω αύξηση της τιμής του πετρελαίου.
Δημοσιογράφος: Όσον αφορά την επιρροή της Τουρκίας εντός του ΝΑΤΟ και το γεγονός ότι, όπως φαίνεται, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ θα επιτρέψει στην Τουρκία να αγοράσει αεροσκάφη F-35, αυτό διαταράσσει την ισορροπία στην Ανατολική Μεσόγειο;
Κυριάκος Μητσοτάκης: Δεν θα σχολιάσω τις χθεσινές δηλώσεις του Προέδρου Trump και του Προέδρου Erdoğan. Το μόνο που μπορώ να πω είναι ότι μία συμμαχία πρέπει να εδράζεται στη θεμελιώδη αρχή των σχέσεων καλής γειτονίας.
Τη στιγμή που η χώρα μου αντιμετωπίζει casus belli από την Τουρκία σε περίπτωση που ασκήσουμε το έννομο δικαίωμά μας να επεκτείνουμε τα χωρικά μας ύδατα, πιστεύω ότι πρέπει να είναι σαφές ότι πρέπει να ληφθούν υπόψη οι ευαισθησίες όλων των μελών του NATO.
Είμαστε, εξάλλου, μια αμυντική συμμαχία και είμαι βέβαιος ότι αυτές οι εκκρεμότητες μπορούν να επιλυθούν στο πνεύμα της σχέσης καλής γειτονίας και της συνεργασίας.
Δημοσιογράφος: (Ομιλία εκτός μικροφώνου)
Κυριάκος Μητσοτάκης: Δεν ακούγεστε, λυπάμαι. Αυτό που μπορώ να σας πω είναι ότι είναι πάντοτε χαρά μου να επισκέπτομαι την Άγκυρα και ότι ήμουν πάντοτε ένθερμος υποστηρικτής της βελτίωσης των σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών μας.
