Οι επιπτώσεις μιας συμφωνίας σε πετρέλαιο, μετοχές, ομόλογα και χρυσό
ΗΠΑ - Ιράν

Οι επιπτώσεις μιας συμφωνίας σε πετρέλαιο, μετοχές, ομόλογα και χρυσό

Η είδηση της χθεσινής ημέρας ήταν η συνεδρίαση στην αίθουσα διαχείρισης κρίσεων του Λευκού Οίκου του Προέδρου των ΗΠΑ με στενούς συνεργάτες για τη συμφωνία με το Ιράν. Αν και οι δύο πλευρές φαίνεται ότι έχουν καταλήξει σε ένα κοινό πλαίσιο, εντούτοις η σύσκεψη ολοκληρώθηκε χωρίς να δοθεί επίσημη έγκριση από τις δύο πλευρές.

Εντούτοις, η προσδοκία ότι αυτή τη φορά είμαστε πιο κοντά από ποτέ σε μια συμφωνία μεταξύ των δύο πλευρών είναι πιο ισχυρή από ποτέ. 

Πράγματι, σύμφωνα με ρεπορτάζ των διεθνών μέσων αν και η αμερικανική κυβέρνηση πιστεύει ότι βρίσκεται κοντά σε συμφωνία, εξακολουθούν να συζητούνται ορισμένα θέματα, μεταξύ των οποίων και το ξεπάγωμα κεφαλαίων για τους Ιρανούς.

Οι επενδυτές το βράδυ της Παρασκευής φαίνεται ότι δεν αιφνιδιάστηκαν από τις εξελίξεις, καθώς εξαρχής παρέμειναν συγκρατημένα αισιόδοξοι, λόγω ίσως των αντιφατικών μηνυμάτων από τις δύο πλευρές.

Για παράδειγμα, αν και ο Αμερικανός πρόεδρος με ανάρτησή του περιέγραψε νωρίτερα το απόγευμα της Παρασκευής το πλαίσιο των απαιτήσεων απέναντι στο Ιράν -ανοιχτά τα Στενά του Ορμούζ για τη ναυσιπλοΐα χωρίς νάρκες και διόδια από την Τεχεράνη και παράδοση όλου του εμπλουτισμένου ουρανίου για να καταστραφεί υπό την επίβλεψη της IAEA- σχεδόν αμέσως το Ιράν απάντησε ότι δεν υπάρχουν αυτοί οι όροι στο μνημόνιο, ενώ ζήτησε την άμεση αποδέσμευση ιρανικών κεφαλαίων ύψους 12 δισ. δολαρίων.

Η ανάρτηση του Ντόναλντ Τραμπ ήταν προφανώς ο κατάλογος με τα βασικά αιτήματα της Ουάσιγκτον προς την Τεχεράνη, με τα Στενά του Ορμούζ και το εμπλουτισμένο ουράνιο να αποτελούν τις κόκκινες γραμμές του Αμερικανού Προέδρου. 

Για την ακρίβεια ο Ντόναλντ Τραμπ έθεσε τους όρους ως εξής: «Τα Στενά πρέπει να ανοίξουν για όλους χωρίς διόδια και να καθαρίσουν από τις ιρανικές νάρκες για να διεξάγεται με ασφάλεια η ναυσιπλοΐα. Πολλές έχουν ήδη καταστραφεί από τις ΗΠΑ, δεν απομένουν πολλές…Παράλληλα, τα εγκλωβισμένα πλοία στον Περσικό Πόλεμο θα φύγουν για τους προορισμούς τους».

Εν συνεχεία τόνισε ότι το Ιράν δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικά όπλα .Οι ΗΠΑ θα ανασύρουν το εμπλουτισμένο ουράνιο του Ιράν που είναι θαμμένο μέσα στις υπόγειες εγκαταστάσεις που βομβάρδισαν οι Αμερικανοί πέρυσι το καλοκαίρι. Μάλιστα κατά τον Τραμπ μόνο οι ΗΠΑ και... η Κίνα (!) έχουν τη μηχανολογική δυνατότητα να το ανασύρουν και το υλικό θα πρέπει να καταστραφεί με την επίβλεψη της ΙΑΕΑ.

Ανοδική επίδραση για μετοχές ομόλογα, καθοδική για πετρέλαιο, μικτή για αλουμίνιο και χρυσό

Μια ειρηνευτική συμφωνία μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν που θα αποκαταστήσει άμεσα την ελεύθερη ναυσιπλοΐα στο Ορμούζ θα οδηγήσει σε άμεση μείωση του ασφαλίστρου κινδύνου στις παγκόσμιες αγορές, οδηγώντας πιθανότατα σε ένα δυνατό ράλι της μετοχές σύμφωνα με την εκτίμηση πολλών στελεχών της αγοράς -μετριοπαθές κατά την άποψη της στήλης λόγω ότι οι αγορές εβδομάδες τώρα προεξοφλούν μια θετική εξέλιξη στον πόλεμο μεταξύ ΗΠΑ-Ιράν– σε μετριοπαθή αρχικά πτώση το πετρέλαιο και ισχυρότερη στη συνέχεια, ενώ άπαντες σχεδόν συμφωνούν ότι η ειρηνευτική συμφωνία όταν επιτευχθεί θα αποφορτίσει σημαντικά τις αγορές των ομολόγων. «Ανάμικτες» είναι οι εκτιμήσεις για χρυσό και αλουμίνιο.

Ξεκινώντας από το πετρέλαιο, υπενθυμίζουμε ότι από το Στενό του Ορμούζ διέρχονταν καθημερινά περίπου 20 έως 21 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου, ήτοι περίπου το 20% της παγκόσμιας κατανάλωσης. Μέσω των υφιστάμενων χερσαίων αγωγών της Σαουδικής Αραβίας και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων η παγκόσμια αγορά κατάφερε να «γλιτώσει» από τον «εγκλωβισμό» στο Ορμούζ περίπου 8,5 έως 8,8 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου την ημέρα, τα οποία διοχετεύθηκαν εκτός του αποκλεισμένου Στενού . 

Παρά τη γιγαντιαία αυτή εφοδιαστική επιχείρηση, οι αγωγοί αυτοί μπόρεσαν να αναπληρώσουν μόνο το 40% με 45% των ποσοτήτων που κανονικά περνούσαν από το Στενό του Ορμούζ. 

Τα υπόλοιπα περίπου 11-12 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα που αφορούσαν κυρίως το πετρέλαιο του Ιράκ, του Κουβέιτ, του Κατάρ και των υπολοίπων σαουδαραβικών εξαγωγών παρέμειναν εγκλωβισμένα, γεγονός που εξηγεί γιατί η πλήρης διπλωματική επίλυση και το άνοιγμα των Στενών παραμένει το απόλυτο ζητούμενο για την ομαλοποίηση της αγοράς ενέργειας.

Η ειρήνη στην περιοχή λοιπόν θα αποκαταστήσει πλήρως τις ροές στα αρχικά μεγέθη, μηδενίζοντας το έλλειμα των 11-12 εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα, μειώνοντας τα κόστη μεταφοράς μέσω εναλλακτικών διαδρομών αλλά και το χρόνο παράδοσης. 

Την ίδια στιγμή η άρση των κυρώσεων θα επιτρέψει στο Ιράν να επιστρέψει πλήρως στις διεθνείς αγορές, αυξάνοντας την παγκόσμια προσφορά κατά 1 έως 1,5 εκατομμύριο βαρέλια ημερησίως. 

Ως εκ τούτου, το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ αναμένεται να ρίξει τις τιμές άμεσα κατά 5% έως 10%, ενώ η αποκατάσταση των ζημιών τους επόμενους μήνες σε πετρελαιοπαραγωγικές μονάδες και αγωγούς της Μέσης Ανατολής αναμένεται να συμπιέσει περαιτέρω τις τιμές.

Σημαντική αποκλιμάκωση αναμένεται και στις τιμές του ηλίου, του θείου και των λιπασμάτων αλλά και του φυσικού αερίου. 

Ήπια πτώση αρχικά αναμένεται και στην τιμή του αλουμινίου, καθότι η παραγωγή του είναι εξαιρετικά ενεργοβόρα και ως εκ τούτου, η πτώση των τιμών του πετρελαίου και του φυσικού αερίου θα μειώσει το κόστος παραγωγής των χυτηρίων, πιέζοντας την τιμή του μετάλλου προς τα κάτω αρχικά. Εν συνεχεία όμως η αποκατάσταση των προοπτικών της παγκόσμιας οικονομικής ανάπτυξης λόγω της ειρήνης πιθανότατα θα επαναπυροδοτήσει την υψηλή ζήτηση, ανεβάζοντας εκ νέου τις τιμές.

Για τον χρυσό η θεωρία λέει ότι το κατεξοχήν «καταφύγιο» σε περιόδους γεωπολιτικής κρίσης, θα χάσει τη δυναμική του, μιας και οι επενδυτές θα αποσύρουν κεφάλαια για να τα κατευθύνουν σε στοιχεία ενεργητικού με υψηλότερο ρίσκο. Όμως εδώ υπάρχουν δύο ενστάσεις. 

Η πρώτη αφορά το ερώτημα: Ποια δυναμική; Στην τρέχουσα γεωπολιτική κρίση ο χρυσός δεν εμφάνισε κάποια ανοδική δυναμική.

Η δεύτερη αφορά την πεποίθηση ότι η αποκατάσταση των ενεργειακών ροών και όχι μόνο θα αποσυμφορήσει τις τιμές σιγά σιγά, άρα και τις προσδοκίες για τον πληθωρισμό. Επομένως πιθανότατα να «γλυτώσουμε» τις αυξήσεις επιτοκίων, εξέλιξη που σαφώς θα ευνοήσει το πολύτιμο μέταλλο.

Μέσα από αυτή την οπτική γωνία η διακύμανση στην τιμή του χρυσού πιθανότατα να είναι εως και ήπια ανοδική, ενώ η «όρεξη» των Κεντρικών Τραπεζών τους επόμενους μήνες για το πολύτιμο μέταλλο είναι αυτή που θα καθορίσει την τάση του.

Όσον αφορά τις μετοχές τώρα, πολλοί εκτιμούν ότι θα αντιδράσουν με ισχυρή άνοδο, καθώς η μείωση της αβεβαιότητας και η πτώση του κόστους της ενέργειας θα λειτουργήσουν ως ισχυρός καταλύτης για την παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη.

Πρωταγωνιστές της ανόδου δε αναμένεται να είναι οι κλάδοι που επλήγησαν από την κρίση στη Μέση Ανατολή όπως ο κλάδος των Αερομεταφορών και του Τουρισμού. Η πτώση των τιμών των καυσίμων που αποτελούν και το μεγαλύτερο λειτουργικό κόστος των αεροπορικών εταιρειών θα εκτοξεύσει στην ουσία τις μετοχές τους, ενώ ισχυρή άνοδος αναμένεται στις εταιρείες Τεχνολογίας & Καταναλωτικών Αγαθών, μέσω της οπτικής ότι η βελτίωση του επενδυτικού κλίματος ευνοεί πρωτίστως τις μετοχές ανάπτυξης.

Στον αντίποδα αναμένεται να βρεθούν οι ενεργειακές μετοχές του πετρελαϊκού κλάδου, ExxonMobil, Chevron, κ.α- που ήταν άλλωστε μέχρι πρότινος οι «κερδισμένες» από την άνοδο του πετρελαίου, ενώ η αποκλιμάκωση των πολεμικών εντάσεων στη Μέση Ανατολή μπορεί αρχικά να επηρεάσει αρνητικά και τις εταιρείες άμυνας. 

Όσον αφορά το σημαντικό κεφάλαιο των ομολόγων, αναμένεται άνοδος των τιμών τους και άρα πτώση των αποδόσεων, καθώς η υποχώρηση των τιμών του πετρελαίου θα μειώσει τις πληθωριστικές πιέσεις παγκοσμίως επιτρέποντας στις Κεντρικές Τράπεζες να μην αυξήσουν τα επιτόκια και στο μέλλον ίσως να υιοθετήσουν πιο χαλαρή νομισματική πολιτική.

Επιπλέον, ας μην ξεχνάμε ότι το χαμηλότερο κόστος δανεισμού και η οικονομική σταθερότητα μειώνουν τον κίνδυνο αθέτησης πληρωμών -default risk- κάτι πολύ σημαντικό αν σκεφτεί κανείς τα προβλήματα που ενίοτε εμφανίζονται στις ιδιωτικές αγορές χρέους.

Τέλος, όσον αφορά το δολάριο, μια ειρηνευτική συμφωνία δεν αποκλείεται να φέρει μια ήπια αποδυνάμωση, καθώς παραδοσιακά το δολάριο τείνει να υποχωρεί όταν υποχωρεί ο παγκόσμιος γεωπολιτικός κίνδυνος, καθώς οι επενδυτές εγκαταλείπουν τα «ασφαλή καταφύγια».

Αντίθετα το νόμισμα Ιράν -Ριάλ- θα ανατιμηθεί, καθώς η προοπτική εισροής ξένων κεφαλαίων και η άρση του οικονομικού αποκλεισμού θα σταθεροποιήσουν την εγχώρια οικονομία.


[email protected]

Αποποίηση Ευθύνης: Το υλικό αυτό παρέχεται για πληροφοριακούς και μόνο σκοπούς. Σε καμιά περίπτωση δεν πρέπει να εκληφθεί ως προσφορά, συμβουλή ή προτροπή για την αγορά ή πώληση των αναφερόμενων προϊόντων. Παρόλο που οι πληροφορίες που περιέχονται βασίζονται σε πηγές που θεωρούνται αξιόπιστες, ουδεμία διασφάλιση δίνεται ότι είναι πλήρεις ή ακριβείς και δε θα πρέπει να εκλαμβάνονται ως τέτοιες.