Η αρχική δημόσια προσφορά -IPO- της SpaceX βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, με την εταιρεία να έχει υποβάλει επίσημα το ενημερωτικό δελτίο και την έναρξη διαπραγμάτευσης των μετοχών της στον Nasdaq υπό το σύμβολο SPCX να αναμένεται στις 12 Ιουνίου 2026. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη δημόσια εγγραφή στην ιστορία των διεθνών αγορών, με στόχο την άντληση έως και 75 δισεκατομμυρίων δολαρίων και στοχευμένη αποτίμηση μεταξύ 1,75 και 1,8 τρισεκατομμυρίων δολαρίων.
Υπάρχουν όμως αρκετά διαπραγματεύσιμα αμοιβαία κεφάλαια -ETFs- όπως το ΝASA αλλά και κλειστά funds που έχουν αποκτήσει μετοχές της SpaceX όσο ήταν ιδιωτική, προσφέροντας στους ιδιώτες επενδυτές έμμεση, αλλά σημαντική έκθεση στην εταιρεία πριν από την επίσημη εισαγωγή της στο χρηματιστήριο.
Το ETF Space Innovators με το ticker NASA είναι ένα από αυτά. Ξεκίνησε στις 30 Μαρτίου, ξεπέρασε το 1 δισεκατομμύριο δολάρια σε περιουσιακά στοιχεία σε μόλις 37 ημέρες διαπραγμάτευσης και μέχρι το τέλος της περασμένης εβδομάδας είχε φτάσει τα 2,6 δισεκατομμύρια δολάρια σε περιουσιακά στοιχεία.
Mέσα σε δύο μήνες, 2,6 δισεκατομμύρια δολάρια δεν είναι μικρό πράγμα. Σύμφωνα με το CNBC αυτή η μεγάλη διαδρομή οφείλεται στο γεγονός ότι το συγκεκριμένο ETF μετέτρεψε την έμμεση δυνατότητα πρόσβασης στη δημόσια προσφορά της SpaceX σε μια «καυτή» λιανική συναλλαγή. Βλέπετε το συγκεκριμένο ΕΤF ενεργητικής διαχείρισης για τη διαστημική οικονομία εξασφαλίζει μια προ-IPO έκθεση στη SpaceX με ποσοστό περίπου 10%.
Ανοίγοντας το πλάνο, είναι γεγονός ότι η αρχική δημόσια προσφορά της SpaceX, οδηγεί πολλούς ιδιώτες επενδυτές τις τελευταίες εβδομάδες στα ETF με θέμα το διάστημα, με στόχο να εξασφαλίσουν έκθεση στην εταιρεία πυραύλων του Elon Musk.
Επιπλέον, η αύξηση του ενδιαφέροντος για επενδύσεις στο διάστημα είναι μέρος του κύματος των επενδύσεων στην Τεχνητή Νοημοσύνη, ενώ η επιτυχής εκτόξευση του Artemis II δημιούργησε ένα κύμα ενθουσιασμού για τις εταιρείες που στηρίζουν το σεληνιακό οικοσύστημα. (σ.σ: Περισσότερα μπορείτε να διαβάσετε εδώ).
Ωστόσο, τα ΕΤFs που επικεντρώνονται στο διάστημα αντιμετωπίζουν ενίοτε ακραία μεταβλητότητα, ένας κίνδυνος που έγινε πιο έντονος αυτή την εβδομάδα με την έκρηξη του πυραύλου New Glenn της Blue Origin. Ως εκ τούτου, οι επενδυτές θα πρέπει να είναι εξοικειωμένοι με τις μεγάλες διακυμάνσεις.
Πώς οι επενδυτές ETF συμμετέχουν στην IPO της SpaceX και στην άνθηση των επενδύσεων στο διάστημα
Aν και ο Ίλον Μασκ έχει δηλώσει πως σκοπεύει να διαθέσει έως και το 30% των μετοχών της IPO απευθείας σε retail (ιδιώτες) επενδυτές κατά τη δημόσια εγγραφή, προσφέροντας εναλλακτική απευθείας αγοράς στην τιμή έκδοσης, εντούτοις πολλοί ιδιώτες επενδυτές προκειμένου να εξασφαλίσουν την έκθεση στην SpaceX πριν αυτή εισαχθεί στο χρηματιστήριο, οδήγησαν πολλά ETFs του τομέα σε ραγδαία άνοδο.
Το Etf ΝASA δεν είναι το μόνο παράδειγμα. Το ERShares Private-Public Crossover ETF - XOVR- διαθέτει περίπου 20% έως 21% του χαρτοφυλακίου του σε μετοχές της SpaceX και είναι ένα από τα ελάχιστα ETFs που ενσωμάτωσε Private Equity με σκοπό να γεφυρώσει το κενό πριν την IPO.
Το Baron First Principles ETF -RONB- κατέχει επίσης απευθείας μετοχές της SpaceX, καθώς ο διαχειριστής του, Ron Baron, είναι από τους μεγαλύτερους υποστηρικτές της εταιρείας. Λόγω της μεγάλης έκθεσης του συγκεκριμένου ETF τόσο στην Tesla (~14%) όσο και στη SpaceX- σχεδόν το 2% των περιουσιακών στοιχείων του fund - το συγκεκριμένο ETF θεωρείται ένας από τους πιο άμεσους τρόπους επένδυσης στο οικοσύστημα του Elon Musk.
Μεγάλη ήταν η ζήτηση και για Venture Capital και Κλειστά Funds, όπως το Destiny Tech100 -DXYZ- ένα εισηγμένο closed-end fund που επενδύει αποκλειστικά σε κορυφαίες private νεοφυείς εταιρείες, με τη SpaceX να αποτελεί περίπου το 15% των στοιχείων ενεργητικού του.
Το γνωστό Ark Venture Fund -ARKVX- της Cathie Wood είναι και αυτό προσβάσιμο σε ιδιώτες επενδυτές μέσω συγκεκριμένων εφαρμογών και διατηρεί έκθεση 10,3% στη SpaceX ενώ το Baron Partners Fund -BPTRX- παραδοσιακό αμοιβαίο κεφάλαιο, έχει το μεγαλύτερο ποσοστό έκθεσης στη διαστημική μετοχή του Ίλον Μασκ.
Στο σημείο αυτό να υπογραμμίσουμε ότι τα κεφάλαια που διακρατούν private μετοχές έχουν συνήθως σημαντικά υψηλότερες προμήθειες διαχείρισης σε σχέση με τα κλασικά index ETFs. Επίσης όπως αναφέραμε και πιο πάνω, τα συγκεκριμένα ETFs και funds παρουσιάζουν αυξημένη κινητικότητα τους τελευταίους μήνες αλλά και έντονες διακυμάνσεις τιμών.
Τι πρέπει να προσέχουν οι επενδυτές
«Αν πρόκειται να επενδύσουμε στο διάστημα, τότε πρέπει να προσφέρουμε έκθεση στην SpaceX», δήλωσε ο Maurits Pot, ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Tema ETFs, στην εκπομπή «ETF Edge» του CNBC την Τετάρτη.
Μάλιστα ο Pot είπε ότι δεν υπάρχει σχέδιο πώλησης μετοχών μόλις πραγματοποιηθεί η αρχική δημόσια προσφορά καθότι για το fund η αρχική δημόσια προσφορά είναι απλώς μια αναπροσαρμογή της θέσης στην τιμή της αγοράς.
Ο Todd Sohn, επικεφαλής στρατηγικός αναλυτής ETF στην Strategas, σημείωσε ότι αρκετά νέα διαστημικά ETF έχουν λανσαριστεί τους τελευταίους μήνες, συμπεριλαμβανομένου του Van Eck Space ETF (WARP), του ETF Global X Space Tech ( ORBX), και το ETF Διαστήματος και Τεχνολογίας της Roundhill Investments (MARS) το οποίο από μόνο του αποτελεί ένδειξη ότι οι ιδιώτες επενδυτές διψούν για θεματικά ETFs που βασίζονται στην τεχνολογική καινοτομία, από την Τεχνητή Νοημοσύνη έως την κβαντική υπολογιστική.
Συνολικά έξι ETFs με θέμα το διάστημα έκαναν το ντεμπούτο τους τους τελευταίους τρεις μήνες, ενώ την ίδια στιγμή αρκετά ETFs με προσανατολισμό στις διαστημικές επενδύσεις βρίσκονται στην αγορά εδώ και χρόνια, δημιουργώντας χαρτοφυλάκια μετοχών που περιλαμβάνουν εταιρείες εξερεύνησης του διαστήματος υψηλού κινδύνου, εταιρείες δορυφόρων και ευρύτερα ονόματα στον αεροδιαστημικό και αμυντικό τομέα.
Το ETF UFO για παράδειγμα ξεκίνησε το 2019 και έχει περιουσιακά στοιχεία άνω των 1,2 δισεκατομμυρίων δολαρίων, κατέχει την Rocket Lab, Firefly Aerospace και Planet Labs μεταξύ των κορυφαίων συμμετοχών του.
Το SPDR S&P Kensho Final Frontiers ETF – ROKT- κυκλοφόρησε το 2018, περιλαμβάνει επίσης τη γνωστή στους αναγνώστες της στήλης Intuitive Machines και Redwire, ενώ το ETF Διαστημικής και Αμυντικής Καινοτομίας ARKX αποτελεί ένα καλό παράδειγμα ευρείας διασποράς καθώς στο χαρτοφυλάκιο του περιλαμβάνονται επίσης οι Amazon και Deere.
Όμως οι επενδυτές θα πρέπει να προσέξουν καθώς δεν είναι όλα τα αμοιβαία κεφάλαια ίδια. Ως εκ τούτου, η «δέουσα επιμέλεια» όσον αφορά τις συμμετοχές αλλά και τις σταθμίσεις αυτών των ΕTFs είναι απαραίτητη.
Οι επενδυτές που ενδιαφέρονται για αυτά τα ETFs και το θέμα των διαστημικών επενδύσεων θα πρέπει να εξετάσουν πόση επικάλυψη υπάρχει σε ένα χαρτοφυλάκιο με πιο κλασικά ονόματα της αμυντικής βιομηχανίας, καθώς και πόσο συγκεντρωμένο είναι το αμοιβαίο κεφάλαιο σε μια μικρή ομάδα μετοχών υψηλού κινδύνου.
Ένα άλλο σημείο προσοχής είναι αν υπάρχει παθητική ή ενεργητική διαχείριση. Το NASA, για παράδειγμα είναι ένα ενεργά διαχειριζόμενο κεφάλαιο και δεν παρακολουθεί απλά έναν υπάρχοντα δείκτη μετοχών που έχει σχεδιαστεί για να αντιπροσωπεύει το θέμα, όπως είναι η προσέγγιση των UFO, ORBX, ROKT και άλλων.
Θα έχει ενδιαφέρον επίσης να δούμε πώς θα εξελιχθούν οι σταθμίσεις των ETFs του τομέα όταν η SpaceX εισαχθεί στο χρηματιστήριο και διαπραγματευτεί για κάποιο χρονικό διάστημα. Πολύ πιθανόν ορισμένα από αυτά τα κεφάλαια να μετατραπούν σε πιο συγκεντρωμένα στοιχήματα, ανάλογα με τον τρόπο διαχείρισής τους.
Αυτός είναι ένας ακόμη παράγοντας που πρέπει να λάβουν υπόψη οι επενδυτές, καθώς όπως συμβαίνει με όλες τις βιομηχανίες σε πολύ πρώιμο στάδιο, θα υπάρχουν εταιρείες που θα έχουν καλύτερες επιδόσεις και εταιρείες που θα καταρρέουν επειδή το επιχειρηματικό μοντέλο δεν είναι υλοποιήσιμο.
*Αποποίηση Ευθύνης: Το υλικό αυτό παρέχεται για πληροφοριακούς και μόνο σκοπούς. Σε καμιά περίπτωση δεν πρέπει να εκληφθεί ως προσφορά, συμβουλή ή προτροπή για την αγορά ή πώληση των αναφερόμενων προϊόντων. Παρόλο που οι πληροφορίες που περιέχονται βασίζονται σε πηγές που θεωρούνται αξιόπιστες, ουδεμία διασφάλιση δίνεται ότι είναι πλήρεις ή ακριβείς και δε θα πρέπει να εκλαμβάνονται ως τέτοιες.
