Την ίδια στιγμή που παρακολουθούμε ένα πρωτοφανές ράλι των τιμών του αργού πετρελαίου, λόγω του πολέμου στο Ιράν και το κλείσιμο των στενών του Ορμούζ στην έξοδο του Περσικού Κόλπου, στα χρηματιστηριακά ταμπλό, κάνει την εμφάνιση του ένα μεγάλο κύμα σορταρίσματος. Δηλαδή, παρά το ράλι, υπάρχουν εξειδικευμένοι επενδυτές που ποντάρουν στην ραγδαία υποχώρηση των τιμών των μετοχών του πετρελαϊκού οικοσυστήματος.
Έτσι στο «US Oil & Gas Exploration & Production ETF», που διαπραγματεύεται ως $IEO, έχουν ανοίξει θέσεις short που αντιστοιχούν στο 2,8% του χαρτοφυλακίου, το υψηλότερο ποσοστό από το 2022. Παράλληλα οι θέσεις short στο «United States Oil ETF», που διαπραγματεύεται ως $USO, έχουν αυξηθεί κατά 50% από την έναρξη του πολέμου μέχρι σήμερα.
Όπως βλέπουμε και στο ακόλουθο γράφημα, καταγράφονται ταυτόχρονα αφενός η ιστορικά υψηλή τιμή στο ETF $IEO και αφετέρου το μεγαλύτερο «σορτάρισμα» από το Q2 του 2021.
Τι σημαίνει αυτό για τις αγορές; Σημαίνει ότι αρκετοί επενδυτές πάνε «κόντρα στο ρεύμα», ποντάροντας εναντίον της περαιτέρω ανόδου των τιμών του πετρελαίου, παρά την ισχυρή ανοδική του τάση. Βέβαια, το συγκεκριμένο «στοίχημα» δεν έχει βραχυχρόνια χαρακτηριστικά. Ωστόσο ενισχύει ακόμα και την ενδοσυνεδριακή μεταβλητότητα των αγορών.
Ποια είναι η λογική πίσω από αυτές τις «short» τοποθετήσεις; Οι «σορτάκηδες», εκτιμούν ότι είναι ο πανικός και η αβεβαιότητα του ωθούν τις τιμές τόσο ψηλά και όχι οι πραγματικές συνθήκες της αγοράς. Η πίστη τους για πτώση των τιμών, εδράζεται στην ισορροπία που θα διαμορφωθεί μετά την απελευθέρωση των αποθεμάτων πετρελαίου από τις ΗΠΑ, την Ιαπωνία, τον Καναδά και τη Νότιο Κορέα. Εκτιμούν επίσης, ότι η επιβράδυνση της παγκόσμιας οικονομικής ανάπτυξης θα αποκλιμακώσει τη ζήτηση. Άλλωστε το πρόβλημα με τη υψηλή τιμή του πετρελαίου δεν έχει προκληθεί λόγω της υπερβολικής ζήτησης, αλλά λόγω της ραγδαίας μείωσης της προσφοράς. Ως τελική τιμή – στόχο, οι «σορτάκηδες» έχουν θέσει τα $70 και $80 το βαρέλι στο Brent.
Σύμφωνα με τους επενδυτές που ποντάρουν στην άνοδο του πετρελαίου, οι θέσεις «short», είναι βούτυρο στο ψωμί τους. Διότι εάν οι τιμές συνεχίσουν να ανεβαίνουν, τότε οι σορτάκηδες θα αναγκαστούν να κλείσουν άρον – άρον τις θέσεις τους, ρίχνοντας ακόμα περισσότερα «καύσιμα» στο ράλι τα ανόδου.
Οι προβλέψεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Ενέργειας (International Energy Agency), πριν από την έναρξη του πολέμου, ανάφεραν ότι θα υπήρχε για το 2026 ένα θετικό ισοζύγιο υπέρ της παραγωγής πετρελαίου της τάξης των 3,7 εκατ. βαρελιών σε ημερήσια βάση. Ωστόσο σήμερα η ΙΕΑ αναφέρει ότι θα πιθανότατα θα οδηγηθούμε σε ένα έλλειμμα της τάξης των 10 εκατ. ημερησίως.
Οι απροσδόκητα μεγάλες θέσεις «short», που φτάνουν μέχρι το 19% των μεριδίων του United States Oil Fund ($USO), σίγουρα δεν έχουν μόνο χαρακτήρα πονταρίσματος πάνω στο ενδεχόμενο αποκλιμάκωσης του πολέμου στο Ιράν.
Έτσι υπάρχουν θεσμικοί επενδυτές που είναι «long» σε ενεργειακές μετοχές και φυσικό πετρέλαιο και σορτάρουν το $USO, για να προστατεύσουν μέρος των κεφαλαίων τους, στο ενδεχόμενο μια απότομης αποκλιμάκωσης των τιμών.
Επίσης άλλοι θεσμικοί επενδυτές και παράγοντες της αγοράς «σορτάρουν» το $USO ως αντιστάθμιση κινδύνου, έχοντας στο μυαλό τους ότι δεν είναι απίθανο να εμφανιστεί και πάλι το φαινόμενο του «contango». Δηλαδή, η περίπτωση κατά την οποία οι τιμές των μελλοντικών συμβολαίων είναι υψηλότερες από τις τιμές της «spot» αγοράς, με αποτέλεσμα την εμφάνιση μεγάλων ζημιών.
Ας δούμε λίγο και τους αριθμούς, που μας βοηθούν να αποκτήσουμε μια καλύτερη εικόνα. Οι σορτάκηδες ποντάρουν ότι το ETF $USO θα βρίσκεται στα συμβόλαια που λήγουν στις 18 Ιουνίου στα $72, με τη σημερινή τιμή να βρίσκεται στα $118. Δηλαδή δεν ποντάρουν σε μια απλή υποχώρηση των τιμών, αλλά σε μια βαθιά πτώση της τάξης του -39%.
Τέλος όσον αφορά τα στοιχεία για τις κινήσεις και θέσεις των traders, το CFTC Commitments of Traders στην έκθεση του της 17ης Μαρτίου, ανέφερε ότι οι λεγόμενοι «speculators», δηλαδή οι κερδοσκόποι από τον χώρο του των money managers και των hedge funds έχουν ένα καθαρό «long» ισοζύγιο θέσεων. Αντιθέτως οι «commercial traders» δηλαδή οι παραγωγοί, τα διυλιστήρια και οι τελικοί βιομηχανικοί χρήστες, έχουν ένα ισοζύγιο «short» θέσεων γύρω στα 280.000 συμβόλαια.
Οι συγκεκριμένοι, που αποτελούν τη ραχοκοκαλιά του πετρελαϊκού οικοσυστήματος λαμβάνουν μεγάλες «short» θέσεις για «hedging», δηλαδή για την αντιστάθμιση του κινδύνου από την απότομη πτώση των τιμών και όχι για λόγους κερδοσκοπίας. Διαπιστώνουμε λοιπόν ότι οι κερδοσκόποι των συμβολαίων είναι «long», ενώ οι traders της πραγματικής πετρελαϊκής αγοράς είναι «short».
