H Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα βρίσκεται σε δίλημμα και αναμένεται να αναλάβει δράση για τις συνέπειες του πολέμου στο Ιράν με δύο αυξήσεις των επιτοκίων φέτος, ενώ εν συνεχεία εκτιμάται ότι θα τα διατηρήσει σταθερά για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα από ό,τι είχε αρχικά προβλεφθεί, σύμφωνα με έρευνα του Bloomberg που διεξήχθη από τις 29 Μαΐου έως τις 3 Ιουνίου.
Ολοι οι οικονομολόγοι που συμμετείχαν στην έρευνα, πλην ενός, προβλέπουν αύξηση κατά 25 μονάδες βάσης στη συνεδρίαση της επόμενης εβδομάδας, με τους περισσότερους από αυτούς να εκτιμούν πως θα γίνει ένα ακόμη τέτοιο βήμα πριν από το τέλος του έτους. Ως εκ τούτου το βασικό επιτόκιο της διευκόλυνσης αποδοχής καταθέσεων αναμένεται να διαμορφωθεί στο 2,5%.
Οσον αφορά τη δεύτερη αύξηση, η συντριπτική πλειονότητα των οικονομολόγων την τοποθετεί τον Σεπτέμβριο και όχι τον Ιούλιο. Η λογική είναι ότι η αλλαγή ως προς τα επιτόκια είναι καλύτερο να πραγματοποιείται σε μια συνεδρίαση νομισματικής πολιτικής κατά την οποία θα παρουσιάζονται νέες προβλέψεις των οικονομολόγων της ΕΚΤ για την ανάπτυξη και τον πληθωρισμό, όπως θα συμβεί δηλαδή και την επόμενη εβδομάδα.
Οι προσδοκίες της αγοράς για επικείμενη αυστηρότερη νομισματική πολιτική ήδη προκαλούν πιο περιοριστικές χρηματοοικονομικές συνθήκες και όρους δανεισμού, σύμφωνα με τον αναλυτή της Goldman Sachs, Αλεξάντρ Στοτ.
«Η ΕΚΤ θέλει να στείλει το μήνυμα ότι δεν θα παραμείνει αδρανής ενώ ο πληθωρισμός αυξάνεται», δήλωσε ο Ντάνιελ Χάρτμαν, επικεφαλής οικονομολόγος της Bantleon. «Θέλει να τονίσει ότι λαμβάνει σοβαρά υπόψη τον στόχο του 2% και δεν θα ανεχθεί επίμονες υπερβάσεις».
Οι περισσότεροι ερωτηθέντες στην έρευνα αναμένουν πλέον μείωση των επιτοκίων έως τα μέσα του 2027, καθώς η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή επιβαρύνει την οικονομική δραστηριότητα. Σε προηγούμενη έρευνα, οι οικονομολόγοι προέβλεπαν μείωση ήδη από τον Μάρτιο.
Οι αξιωματούχοι της ΕΚΤ έχουν διατηρήσει σταθερό το κόστος δανεισμού μετά την έναρξη του πολέμου, αλλά έχουν δώσει σαφείς ενδείξεις για την προοπτική μιας επιτοκιακής αύξησης, η οποία θα είναι η πρώτη από τον Σεπτέμβριο του 2023, εν μέσω ανησυχιών ότι ο συνεχιζόμενος πόλεμος αυξάνει τον κίνδυνο μιας πιο παρατεταμένης επιτάχυνσης του πληθωρισμού.
Παρότι οι περισσότεροι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής παραμένουν σιωπηλοί σχετικά με την πορεία μετά τον Ιούνιο, ο Γκεντιμίνας Σίμκους, κεντρικός τραπεζίτης της Λιθουανίας, δήλωσε ότι μια δεύτερη αύξηση είναι «πιο πιθανή σε σύγκριση με το αντίθετο». Ο ρυθμός αύξησης των τιμών καταναλωτή στην Ευρωζώνη εκτινάχθηκε στο 3,2%, από 1,9% κατά τους πρώτους τρεις μήνες του πολέμου, και είναι πιθανό να επιταχυνθεί περαιτέρω. Αυτό οφείλεται κυρίως στις άμεσες επιπτώσεις της αύξησης του κόστους της ενέργειας, αλλά οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής ανησυχούν ότι τέτοιες πιέσεις θα μπορούσαν να μεταδοθούν όλο και περισσότερο στον ευρύτερο πληθωρισμό μέσω των μισθών και της τιμολογιακής πολιτικής των επιχειρήσεων.
