ΝASA και ESA ανοίγουν την «Πύλη» για το βαθύ διάστημα

ΝASA και ESA ανοίγουν την «Πύλη» για το βαθύ διάστημα
Αναπαράσταση του διαστημικού σταθμού Gateway
NASA

Αν το πρώτο βήμα του Νιλ Άρμστρονγκ στη σεληνιακή επιφάνεια απέδειξε ότι ο άνθρωπος έσπασε για πάντα τα δεσμά του πλανήτη μας, του λίκνου της ζωής, η προ ημερών συμφωνία στην οποία κατέληξαν NASA και ESA βάζει την ανθρωπότητα στην πιο φιλόδοξη διαστημική πορεία που έχουμε ποτέ χαράξει.

Οι διαστημικές υπηρεσίες των ΗΠΑ και της Ευρώπης συμφώνησαν στις τεχνικές παραμέτρους κατασκευής του διαστημικού σταθμού Gateway, που θα λειτουργήσει ως προκεχωρημένη βάση για αποστολές στη Σελήνη, τον Άρη και τελικά το βαθύ διάστημα.

Η κατασκευή του νέου διαστημικού σταθμού θα ξεκινήσει το 2024. Η «Πύλη» θα έχει μόλις το ένα έκτο του μεγέθους του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού (ISS) και θα βρίσκεται πολύ μακριά από τη Γη, σε ένα από τα περίφημα σημεία Lagrange. Πρόκειται για σημεία μεταξύ δύο ουράνιων σωμάτων όπου διατηρείται βαρυτική ισορροπία. Αν σε ένα από αυτά τα σημεία τοποθετηθεί ένας δορυφόρος, θα δέχεται συνολική βαρυτική δύναμη μηδέν. Την ύπαρξη των σημείων αυτών είχε προβλέψει ο Γάλλος μαθηματικός και αστρονόμος Louis Lagrange το 1772. Συνολικά, υπάρχουν πέντε τέτοια σημεία ισορροπίας για ένα σύστημα δύο ουρανίων σωμάτων (πχ. Γη-Ήλιος ή Γη-Σελήνη).

Αφού τεθεί σε λειτουργία, ο νέος διαστημικός σταθμός θα είναι το σπίτι αστροναυτών που θα ταξιδεύουν με το διαστημόπλοιο Orion, που εξελίσσει η NASA. Από τον Gateway, το πλήρωμα θα μπορεί να ελέγχει απομακρυσμένα οχήματα που θα επιχειρούν στη Σελήνη ή και να ξεκινά επανδρωμένες αποστολές προς τον δορυφόρο μας.

Βάσει της συμφωνίας η ESA θα κατασκευάσει τις μονάδες διαβίωσης και ανεφοδιασμού του σταθμού καθώς και βελτιωμένα συστήματα επικοινωνιών. Το Gateway θα είναι ανοιχτό για χρήση τόσο από διεθνείς εταίρους όσο και από ιδιωτικές εταιρείες που επιθυμούν να ξεκινήσουν σεληνιακές αποστολές. Θα χρησιμοποιηθεί επίσης για τη δοκιμή τεχνολογιών που θα αξιοποιηθούν για το ταξίδι στον Άρη.

Μετά από πολυετή περίοδο στασιμότητας, το διάστημα επανέρχεται δυναμικά στην ατζέντα όχι μόνο κυβερνητικών υπηρεσιών αλλά και ιδιωτικών εταιρειών. Όλοι αναζητούν  νέες τεχνολογίες που θα κάνουν τα διαστημικά ταξίδια πιο αποδοτικά με τους μικρότερους δυνατούς πόρους. Για παράδειγμα η Υπηρεσία Έρευνας Προηγµένων Αµυντικών Προγραµµάτων, η γνωστή DARPA, με το πρόγραμμα DRACO (Demonstration Rocket for Agile Cislunar Operation), ανέθεσε συμβόλαιο Gryphon Technologies προκειμένου να αναπτύξει κινητήρες πυρηνικής θερμικής πρόωσης, για να εξοπλίσει διαστημικά σκάφη που θα επιχειρούν περίπου στην τροχιά της Σελήνης.

Σε έκθεση του 2019 η Morgan Stanley εκτιμούσε ότι ο τζίρος από την παγκόσμια διαστημική βιομηχανία ενδέχεται να αγγίξει σε 1,1 τρισεκατομμύρια δολάρια ή περισσότερο έως το 2040. Αλλά και η Goldman Sachs χαρακτηρίζει τη διαστημική κούρσα ως το «νέο επενδυτικό σύνορο», παραφράζοντας το γνωστό μότο από το Star Trek.