8ος χρόνος, ημέρα 2433η
Πέμπτη, 30 Ιουνίου 2022

Πώς η Ελλάδα γίνεται βασικός εξαγωγέας LNG στην Ανατολική Ευρώπη

Πώς η Ελλάδα γίνεται βασικός εξαγωγέας LNG στην Ανατολική Ευρώπη

Οι τρεις τερματικοί σταθμοί στην Αλεξανδρούπολη, η αναβαθμισμένη Ρεβυθούσα και η πλωτή μονάδα "Διώρυγα Gas" που προωθεί στη Κόρινθο η Motor Oil είναι η συνταγή για την μετατροπή της Ελλάδας σε κύριο τροφοδότη LNG των Βαλκανίων και της Ανατολικής Ευρώπης.

Το θέμα αυτό συζητήθηκε κατά τη συνάντηση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και του προέδρου των ΗΠΑ, Τζο Μπάιντεν και τονίστηκε ότι με την ολοκλήρωση των παραπάνω έργων, ο ρόλος του λιμανιού της Αλεξανδρούπολης γίνεται σημαντικότερος και κρίσιμος αναφορικά με την ενεργειακή απεξάρτηση από τη Ρωσία.

Μάλιστα, όπως υπερθεμάτισε ο πρωθυπουργός, πρόκειται για ένα λιμάνι, που απέχει μόλις 500 μίλια από τα ουκρανικά σύνορα και συνιστά κόμβο ενέργειας, καθώς η Ευρώπη έχει αποφασίσει να απεμπλακεί από το ρωσικό αέριο.

Η Ελλάδα, όπως τονίστηκε στη συνάντηση Μητσοτάκη - Μπάιντεν, μπορεί να μετατραπεί σε κύριο τροφοδότη LNG των Βαλκανίων και της Ανατολικής Ευρώπης με την ολοκλήρωση των έργων των τριών τερματικών σταθμών υγροποιημένου αερίου, που βρίσκονται υπό κατασκευή και υπό έγκριση, (FSRU I,II και Διώρυγα Gas), συνδυαστικά με την αναβάθμιση της Ρεβυθούσας που αποκτά σύντομα και τέταρτη δεξαμενή.

Ετσι, από τον Μάιο το LNG που φτάνει στη Ρεβυθούσα από ΗΠΑ, Κατάρ, Αλγερία και άλλες χώρες, καλύπτει μικρό ποσοστό των αναγκών της Βουλγαρίας και της Ρουμανίας. Τον Ιούνιο οι ήδη αυξημένες εισαγωγές LNG στη Ρεβυθούσα προβλέπεται να διπλασιαστούν, με κατεύθυνση πάντα τις αγορές της Βουλγαρίας και της Ρουμανίας, ποσότητες που από το φθινόπωρο πρόκειται να αυξηθούν περαιτέρω.

Βεβαίως σημαντικός είναι ο ρόλος και του Νοτίου Διαδρόμου, που συζητήθηκε, επίσης και ο οποίος θα μεταφέρει το φυσικό αέριο προς τα Βαλκάνια και την Αν. Ευρώπη, προκειμένου αυτή να απεξαρτηθεί από την Μόσχα.

Τους επόμενους μήνες, μόλις λειτουργήσει από τον Ιούνιο και ο IGB, ολοένα και περισσότερο υγροποιημένο αέριο από ΗΠΑ, Κατάρ, Αίγυπτο και αλλού, θα φτάνει στα Βαλκάνια. Μετά από Βουλγαρία, Ρουμανία, ακολουθεί η Βόρεια Μακεδονία, ενώ σε ένα χρόνο από σήμερα, αμερικανικά φορτία LNG θα καλύπτουν τις ενεργειακές ανάγκες ακόμη και της Ουκρανίας.

Η αμερικανική πλευρά βλέπει την βορειοελλαδίτικη πόλη, ως τη βάση, για περαιτέρω αποδυνάμωση της ενεργειακής κυριαρχίας της Μόσχας.

Μεγάλος εξαγωγικός στόχος η Ανατολική Ευρώπη και η Ουκρανία

Βέβαια, ο απώτερος και μεγαλεπήβολος στόχος είναι η Ανατολική Ευρώπη και ειδικότερα η Ουκρανία, όπου το μέσον για να φθάσει εκεί το φυσικό αέριο είναι ο παροπλισμένος σήμερα Trans Balkan Pipeline.

Ένας αγωγός που κάποτε τροφοδοτούσε και την Ελλάδα, αλλά από το 2020, οπότε και αντικαταστάθηκε από τον Turkish Stream, έπαψε να λειτουργεί. Στο νέο πλέον περιβάλλον, η αχρησιμοποίητη υποδομή που ξεκινά από την Ουκρανία, διασχίζει τη Μολδαβία και Ρουμανία για να φθάσει στη Βουλγαρία, όπου θα σπάσει σε δύο τμήματα, ένα προς Ελλάδα και ένα προς Τουρκία, θα μπορούσε να διαδραματίσει ένα νέο ρόλο. Με την κατάλληλη επένδυση αν γίνει αντιστροφή ροής, σε συνδυασμό με τον υπό κατασκευή ελληνο-βουλγαρικό αγωγό IGB και τα παρακλάδια του, η υποδομή αυτή είναι σε θέση να στέλνει φυσικό αέριο στην Ουκρανία. Για το θέμα αυτό όπως αναφέρουν πληροφορίες Βουλγαρία και ΗΠΑ βρίσκονται ήδη σε συζητήσεις.

Με βάση τη δυναμικότητα των πλωτών τερματικών μαζί με τη Ρεβυθούσα, προκύπτει μια συνολική χωρητικότητα 21,4 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων LNG, ικανή να καταστήσει την Ελλάδα καθαρό εξαγωγέα φυσικού αερίου.

Εξασφαλισμένη η ζήτηση

Συγκεκριμένα τα 6,6 δισ. κυβ. μέτρα, αφορούν τη Ρεβυθούσα η οποία ήδη λειτουργεί. Τα 5,3 δισ. κυβ. μέτρα, αφορούν το FSRU της Αλεξανδρούπολης, η κατασκευή του οποίου εγκαινιάστηκε χθες και θα είναι έτοιμο το 2023. Σύμφωνα με την εκτίμηση, μέσα στο επόμενο 3μηνο θα έχει «κλειδώσει» όλη η διαθέσιμη χωρητικότητα του έργου.

Μια ποσότητα 5,5 δισ. κυβ. μέτρα ταφορά το δεύτερο τερματικό της Αλεξανδρούπολης, το οποίο προωθεί η ίδια εταιρεία, η Gastrade και αδειοδοτήθηκε. Η άδεια εξασφαλίστηκε από τη ΡΑΕ στις αρχές Μαίου και το έργο υπολογίζεται ότι μπορεί να είναι έτοιμο εντός του 2024.

Ακόμη θα πρέπει να συνυπολογισθούν και 4 δισ κυβ. μέτρα από τη «Διώρυγα Gas» της Motor Oil στην Κόρινθο. Στόχος είναι το project να είναι έτοιμο το 2023. Το έργο ενσωματώει την δυνατότητα υποδοχής και ανανεώσιμων καυσίμων, όπως το υδρογόνο.

Η συντριπτική πλειονότητα των παραπάνω ποσοτήτων δεν προορίζεται για εγχώρια κατανάλωση, παρά για εξαγωγές σε Βαλκάνια και Αν.Ευρώπη, προκειμένου να καλύψουν τις ανάγκες των χωρών αυτών σε φυσικό αέριο, μετά την απεξάρτησή τους από το ρωσικό. Κυρίως πρόκειται για έργα με εξαγωγικό χαρακτήρα, αφού η ζήτηση στην ελληνική αγορά υπολογίζεται ότι θα φτάσει τα 7 δισ. κυβικά μέτρα το 2024, ανάγκη που καλύπτεται σε μεγάλο βαθμό μέσω της Ρεβυθούσας και του αγωγού Turkish Stream που μεταφέρει αζέρικο αέριο.

Σε ό,τι αφορά τη ζήτηση, αναμένεται να είναι εξασφαλισμένη καθώς το 2024 η ζήτηση της Βουλγαρίας θα φτάσει τα 4 δισ., της Σερβίας τα 3,5 δισ., της Β. Μακεδονίας το 1 δισ. και της Ρουμανίας τα 11 δισ.

Το πρόγραμμα ερευνών για υδρογονάνθρακες

Στην συνάντηση Μητσοτάκη - Μπάιντεν συζητήθηκαν επίσης το τριμερές σχήμα συνεργασίας με το Ισραήλ και την Κύπρο που υποστηρίζουν οι ΗΠΑ (3+1) και το οποίο δεν στρέφεται εναντίον τρίτων χωρών, καθώς επίσης το πρόγραμμα της Ελλάδας για έρευνες υδρογονανθράκων.

Οι εργασίες για τη διερεύνηση της ύπαρξης κοιτασμάτων θα προχωρήσουν σε πέντε θαλάσσιες και μια χερσαία περιοχή που είχαν παραχωρηθεί στο παρελθόν για έρευνες υδρογονανθράκων. Πρόκειται για τις περιοχές βορειοδυτικά της Κέρκυρας, Ιόνιο, Κυπαρισσιακός κόλπος, θαλάσσιες περιοχές Δυτικά και Νοτιοδυτικά της Κρήτης, καθώς και τα Ιωάννινα.

Σημειώνεται ότι η ExxonMobil κινείται στο δρόμο της γαλλικής TotalEnergies, δηλαδή της πρόθεσης ακόμα και να αποχωρήσει από τα δύο blocks που είχαν μισθώσει οι δύο εταιρείες από κοινού μαζί με τα Ελληνικά Πετρέλαια (από 40% η κάθε μία από τις δύο πολυεθνικές και 20% τα ΕΛΠΕ) με σύμβαση η οποία κυρώθηκε με νόμο τον Οκτώβριο του 2019.