LIBERALL
THINK TANKST
ΥΓΕΙΑY
Πέμπτη 17/01/19
4ος χρόνος, ημέρα 1173η

Μια Ελλάδα χωρίς σχολεία το 2035...

Print Friendly and PDF
-A +A

Tου Ανδρέα Ζαμπούκα

Τα πιο όμορφα, ίσως σχολεία της Ελλάδας είναι τα κλειστά. Αυτά τα παλιά πέτρινα κτίρια στα εγκαταλελειμμένα χωριά που συναντά κανείς στην ελληνική επαρχία. Μέσα σε χορταριασμένα οικόπεδα, με θολά τζάμια, αναποδογυρισμένα θρανία και σχισμένους παλιούς χάρτες. Μια εικόνα που συγκεντρώνει ολόκληρη την εθνική μας φθορά μέσα στον χρόνο των τελευταίων δεκαετιών.

Το ερώτημα όμως είναι το εξής: η παρακμή του ελληνικού πληθυσμού τελειώνει με την εικόνα των ερειπωμένων σχολείων ή πρόκειται να επεκταθεί και στο μέλλον;

Σύμφωνα με τη νέα μελέτη του ΙΟΒΕ το 2035 θα έχουμε 4,8 χιλ. λιγότερες σχολικές μονάδες και μείωση αριθμού εκπαιδευτικών κατά 38,7%. Οι δε απόφοιτοι Λυκείου που διεκδικούν την εισαγωγή τους στην ανώτατη εκπαίδευση από 71,8 χιλ. (2008) θα μειωθούν σε 54,2 χιλ. το 2035 (-24,5% ή 17,6 χιλ λιγότεροι). Ο αριθμός των σχολικών μονάδων ενδέχεται να μειωθεί έως 10,7 χιλ. το 2035 από 15,5 χιλ. 2008 (μείωση κατά 30,8% ή 4,8 χιλ σχολικές μονάδες). Οι εκπαιδευτικοί από 180,3 χιλ το 2009 ενδέχεται να μειωθούν το 2035 σε 110,5 χιλ (μείωση 38,7% στο σενάριο προσαρμογής) και σε 80,7 χιλ (μείωση 55,2% στο σενάριο της ευρωπαϊκής σύγκλισης), δηλαδή 28.000 λιγότεροι εκπαιδευτικοί μέσα σε επτά χρόνια

Εν όψει μιας τέτοιας προοπτικής, πώς είναι δυνατόν να μιλάμε ακόμα για κενά στα σχολεία και για κυβερνητικές υποσχέσεις προσλήψεων εκπαιδευτικών; Από τη μελέτη του ΙΟΒΕ προκύπτει το συμπέρασμα ότι οι ελλείψεις και τα κενά εκπαιδευτικών που παρουσιάζονται κάθε χρόνο στα ελληνικά σχολεία, οφείλονται περισσότερο σε διαχειριστικές αδυναμίες της κεντρικής διοίκησης, στην αξιοποίηση και διαχείριση του προσωπικού της εκπαίδευσης, του δικτύου σχολικών υποδομών και του σχολικού προγράμματος.

Κι όμως, εκείνο που μας απασχολεί δεν είναι η εικόνα συρρίκνωσης του ελληνικού πληθυσμού με την ραγδαία επιδείνωση των γεννήσεων αλλά ο τρόπος που θα ενισχύσουμε την δικαιοδοσία του κράτους στον έλεγχο της κοινωνίας. Αντί λοιπόν, να εκπονήσουμε ένα εθνικό σχέδιο επίλυσης του δημογραφικού, επιμένουμε να φαντασιωνόμαστε περισσότερες ανάγκες με σκοπό την διόγκωση των υπηρεσιών μας.

Σύμφωνα με το Ινστιτούτο του Βερολίνου για τον Πληθυσμό και την Ανάπτυξη, η Ελλάδα το 2050 θα έχει τη χειρότερη αναλογία ανάμεσα στον ενεργό πληθυσμό και στους ηλικιωμένους. Κοινώς οι νέοι δεν θα πληρώνουν απλώς εισφορές, θα πρέπει να φροντίζουν και έναν ή δύο ηλικιωμένους στο σπίτι. Με δείκτη ολικής γονιμότητας 1,33 (ο προβλεπόμενος μέσος αριθμών παιδιών ανά γυναίκα), η Ελλάδα έχει σήμερα σχεδόν τη χαμηλότερη επίδοση στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι γερμανοί δημογράφοι θεωρούν ότι, για να σταθεροποιηθεί ο ευρωπαϊκός πληθυσμός, αρκεί ένας μέσος δείκτης γονιμότητας 1,6 έως 1,8 παιδιών ανά γυναίκα, κάτι που δεν απέχει πολύ από τον τωρινό δείκτη (1,58).

Εννοείται ότι για να συμβεί αυτό, χρειάζεται επιτυχημένη ενσωμάτωση μεταναστών. Σύμφωνα πάντως με τη γερμανική μελέτη, σε χώρες όπως η Ελλάδα και η Ιταλία οι μετανάστες δεν έχουν αυξήσει σημαντικά τον πληθυσμό, συμβάλλοντας μόλις κατά 0,1% στους εθνικούς δείκτες γονιμότητας.

Μπορεί ο εθνικός δείκτης γονιμότητας να πάει από το 1,33 στο 1,6 με στόχο το 1,8, δηλαδή σε επίπεδο που εξασφαλίζει επιβίωση; Αποκλείεται δεδομένων των συνθηκών. Επομένως, άλλη επιλογή δνε υπάρχει από την οικονομική, κοινωνική και πολιτισμική ενσωμάτωση των μεταναστών. Όλων αυτών που θα γίνουν Έλληνες για να μη χαθεί η Ελλάδα. Και όλων αυτών που θα γεμίσουν τα ελληνικά σχολεία για να μην σκεπαστούν από την σκόνη του χρόνου.

Μόνο με την παραγωγικότητα και την παιδεία θα μείνει κάτι ελληνικό στον επόμενο κόσμο. Διαφορετικά, θα απομείνουμε λειψοί και γραφικοί μαγκούφηδες, να κουνάμε σημαίες, σφυροδρέπανα και σταυρούς στα ερείπια των σχολείων μας...

 

Διαβάστε ακόμη
Επιστροφή στην mobile έκδοση.