Σιδηρούν Παραπέτασμα

Τα πρακτικά της ανάκρισης του Λαβρέντι Μπέρια από 19 Οκτωβρίου 1953

Τρίτη 1 Σεπτεμβρίου 2020, 00:02
Εξετάζοντας περίπου 300 υποθέσεις αρχείου, τα μέλη της ομάδας επέλεξαν 13 τόμους εγγράφων με αποφάσεις του Μπέρια για συλλήψεις, τα οποία μαρτυρούν ότι ειδικά ο Μπέρια το 1937 - 1938 ήταν εκείνος που ανέλαβε την πρωτοβουλία των μαζικών συλλήψεων παρά την απουσία αποδείξεων ενοχής και της εφαρμογής παράνομων μεθόδων ανάκρισης. 
Τα πρακτικά της ανάκρισης του Λαβρέντι Μπέρια από 19 Οκτωβρίου 1953

Ανατόλι Μάρτσενκο: Η κατάθεσή μου

Δευτέρα 31 Αυγούστου 2020, 00:02
Λέγεται πως ο θάνατος του ήταν η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι το 1986 και ο Μιχαήλ Γκορμπατσόφ έδωσε εντολή να επανεξεταστούν όλες οι υποθέσεις των φυλακισμένων αντιφρονούντων. Μπορεί ο Ανατόλι Μάρστενκο να έζησε μόλις 49 χρόνια, πρόλαβε όμως να κάνει πολλά στο κίνημα των αντιφρονούντων αλλά και για την υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Ε.Σ.Σ.Δ.
Ανατόλι Μάρτσενκο: Η κατάθεσή μου

Κανείς δεν βγαίνει από τις φυλακές

Παρασκευή 28 Αυγούστου 2020, 00:02
Στις 12 Ιανουαρίου με συνέλαβαν και αρχικά με ανέκρινε κάποιος δόκιμος που δεν θυμάμαι πως τον έλεγαν, ίσως Ρομάνοφ, ίσως Λιμάνοφ, ένας νεαρός, κοκκινομάγουλος δόκιμος που κόκκινιζε κάθε φορά που με ρωτούσε κάτι,- ζήτημα αγγειοκινητικής – αρτηριακό παιχνίδι, όπως με τον Γκροντζένσκι, ο οποίος κοκκίνιζε από την κορυφή μέχρι τα νύχτια.
Κανείς δεν βγαίνει από τις φυλακές

Όλγα Μπέργγολτς: η μούσα του πολιορκημένου Λένινγκραντ

Πέμπτη 27 Αυγούστου 2020, 00:02
Στις 16 Μαΐου 2012 μετά από ενέργειες ιστορικών της λογοτεχνίας, αποχαρακτήριστηκαν διάφορα έγγραφα που αφορούν στην ποιήτρια Όλγα Μπέργγολτς (1910-1975). Ανάμεσα τους και το πρακτικό της κομματικής συνέλευσης, όπου πραγματοποιήθηκε η «ανάκριση» της ποιήτριας για τις σχέσεις της με διάφορες ηγετικές φυσιογνωμίες της Ένωσης Σοβιετικών Συγγραφέων, οι οποίοι είχαν πέσει σε δυσμένεια, κατηγορήθηκαν ως τροτσκιστές και πράκτορες ξένων μυστικών υπηρεσιών και εκτελέσθηκαν.
Όλγα Μπέργγολτς: η μούσα του πολιορκημένου Λένινγκραντ

Η θυσία του Θεάτρου ΣΚΑΤΟΥΒΕ

Τρίτη 25 Αυγούστου 2020, 00:02
Ήταν Φεβρουάριος. Μια στιγμή πριν μία σφαίρα στο σβέρκο κόψει το νήμα της ζωής της Μαρίας Κάρλοβνα, πρόλαβε να δει ένα τεράστιο μαύρο λάκκο γεμάτο πτώματα, μία σειρά ανθρώπων να στέκεται μαζί της στην άκρη αυτού του ερέβους. Είχε έρθει η ώρα της.
Η θυσία του Θεάτρου ΣΚΑΤΟΥΒΕ

Δύο επιστολές της Άννας Αχμάτοβα προς τον Στάλιν

Δευτέρα 24 Αυγούστου 2020, 00:02
Η Άννα Αχμάτοβα (1889-1966) η Άννα η Χρυσόστομη πασών των Ρωσιών, όπως την χαρακτήρισε η συμπατριώτισσα και ομότεχνή της Μαρία Τσβετάγιεβα ή «η φωνή της συνείδησης της Ρωσίας τον 20ο αιώνα«, έζησε μία τραγική ζωή. Σε δύο επιστολές της προς τον Ιωσήφ Στάλιν, ο αναγνώστης διαβάζει τον πόνο της μάνας, της συζύγου, της γυναίκας και της δημιουργού.
Δύο επιστολές της Άννας Αχμάτοβα προς τον Στάλιν

Μιχαήλ Μπουλγκάκοφ προς Ιωσήφ Στάλιν

Παρασκευή 21 Αυγούστου 2020, 00:02
Ο Μιχαήλ Αφανάσιεβιτς Μπουλγκάκοφ (1891 - 1940) ήταν, ίσως, ο κορυφαίος συγγραφέας της ρωσικής λογοτεχνίας του 20ου αιώνα. Στη γραφίδα του ανήκει το αριστούργημα και «μοναδικό μυθιστόρημα της παγκόσμιας λογοτεχνίας» κατά τον Μπόρχες «Μαιτρ και Μαργαρίτα», πλήθος θεατρικών έργων, διηγημάτων, μυθιστορημάτων, επιφυλλίδων κ.α.
Μιχαήλ Μπουλγκάκοφ προς Ιωσήφ Στάλιν

Γιάγκοντα: Διεφθαρμένος και διεστραμμένος

Πέμπτη 20 Αυγούστου 2020, 00:02
Στις 15 Μαρτίου 1939 εκτελέστηκε ο Γκένριχ Γιάγκοντα, ο πανίσχυρος αρχηγός του Λαϊκού Κομισαριάτου Εσωτερικών Υποθέσεων και δημιουργός των Γκουλάγκ. Ήταν ο πρώτος στην ιστορία της Σοβιετικής Ρωσίας Γενικός Κομισάριος Κρατικής Ασφάλειας. Αυτός δημιούργησε το σύστημα εκείνο, το οποίο εξόντωνε ανελέητα τους πάντες, ανεξάρτητα από το αξίωμα ή τις πολιτικές πεποιθήσεις.
Γιάγκοντα: Διεφθαρμένος και διεστραμμένος

Βαρλάμ Σαλάμοφ: Τι είδα και τι έμαθα στα Γκουλάγκ

Τετάρτη 19 Αυγούστου 2020, 00:02
Μια σχισμή στο παραπέτασμα του ζόφου. Η κραυγή του αυτόπτη μάρτυρα. Ο Γολγοθάς  της αιχμαλωσίας. Η ελπίδα μιας ελάχιστης ζωής. Τα κουρέλια του είναι και οι αδυσώπητες παρενέργειες του ολοκληρωτισμού. «Οι νύχτες της Κολιμά» - μοναδικό πεδίο αναφοράς και μαρτυρολόγιο των θυμάτων μιας εξουσίας που δε δίστασε να αιματοκυλήσει τον ίδιο της τον λαό.
Βαρλάμ Σαλάμοφ: Τι είδα και τι έμαθα στα Γκουλάγκ

Να συλληφθεί η ποιήτρια Αχμάτοβα

Τρίτη 18 Αυγούστου 2020, 00:02
Η μελέτη του αρχειακού υλικού βοηθάει στην κατανόηση της ιστορίας κοινωνιών και ατόμων. Δείχνει την περιρρέουσα ατμόσφαιρα μέσα στην οποία ζούσαν συγκεκριμένοι άνθρωποι, αν δε, πρόκειται για ανθρώπους που άφησαν ανεξίτηλα ίχνη, όπως η ποιήτρια Άννα Αχμάτοβα (1889-1966), η οποία άφησε ανεξίτηλα ίχνη όχι μόνο στη ρωσική λογοτεχνία του 20ού αιώνα, αλλά και στη ρωσική συνείδηση.
Να συλληφθεί η ποιήτρια Αχμάτοβα

Αλεξάντρ Γιεσένιν - Βολπίν: Παθολογική αγάπη για την αλήθεια

Δευτέρα 17 Αυγούστου 2020, 00:02
Σε αυτόν ανήκει η πατρότητα της λέξης «Γκλάσνοστ» η οποία συνέβαλε στην αλλαγή πορείας της πολυβασανισμένης του πατρίδας. Ήταν ο συγγραφέας μερικών από τις πιο εμβληματικές εργασίες στο πεδίο της Λογικής και της Θεωρίας του Δικαίου στην Ε.Σ.Σ.Δ., ενώ ταυτόχρονα ανήκε στην μεγαλειώδη εκείνη γενιά των «λίγων τολμηρών και γενναίων», οι οποίοι από τη δεκαετία του 1950 και μετά αποκαλούνται αντιφρονούντες.
Αλεξάντρ Γιεσένιν - Βολπίν: Παθολογική αγάπη για την αλήθεια

Η ιστορία ενός κειμένου

Παρασκευή 14 Αυγούστου 2020, 00:02
Το κείμενο «Σύγχυση αντί μουσικής» ήταν το κύριο άρθρο της εφημερίδας «Πράβντα» της 28ης Ιανουαρίου 1936 και το θέμα που διαπραγματευόταν ήταν η όπερα του Ντμίτρι Σοστακόβιτς «Η λαίδη Μάκβεθ του Μτσένς». Κύρια ιδέα του κειμένου ήταν η καταδίκη και η συντριπτική κριτική του έργου του μουσουργού με τις κατηγορίες της «αντιλαϊκής», «φορμαλιστικής» μουσικής.
Η ιστορία ενός κειμένου

Σοστακόβιτς: η συνομιλία των αρχείων με την ιστορική μνήμη

Πέμπτη 13 Αυγούστου 2020, 00:02
Ο Ιανουάριος του 1936 και η εποχή του Μεγάλου Τρόμου. Τι συζητούσε ο Στάλιν με τον Βοροσίλοφ, τον Μόλοτοφ, τον Καλίνιν και άλλα ανώτατα στελέχη του Μπολσεβίκικου κόμματος στον ιδιωτικό κινηματογράφο του ηγέτη της ΕΣΣΔ μέσα στο Κρεμλίνο; 
Σοστακόβιτς: η συνομιλία των αρχείων με την ιστορική μνήμη

Σεργκέι Παρατζάνοφ: Ο Ορφέας στον Άδη ή γράμματα από τα Γκουλάγκ

Τετάρτη 12 Αυγούστου 2020, 00:02
Πριν από 38 χρόνια, στην πρωτεύουσα της Ουκρανίας Κίεβο, διεξήχθη κεκλεισμένων των θυρών η δική του σκηνοθέτη Σεργκέι Παρατζάνοφ ( 1924-1990), με την κατηγορία της «αρσενοκοιτίας». Ο μαέστρο, όπως τον αποκαλούσαν σκηνοθέτες του διαμετρήματος του Ακίρα Κουροσάβα καταδικάστηκε να περάσει μέχρι το 1979 τα χρόνια του στη φυλακή. 
Σεργκέι Παρατζάνοφ: Ο Ορφέας στον Άδη ή γράμματα από τα Γκουλάγκ

Μία απεργία με άκλαυτους και άταφους νεκρούς

Τρίτη 11 Αυγούστου 2020, 00:02
Στις 2 Ιουνίου 1962 βάφτηκε στο αίμα η ειρηνική διαδήλωση των εργατών του εργοστασίου ηλεκτροπαραγωγής της πόλης Νοβοτσερκάσκ. Καταλύτης των τραγικών αυτών γεγονότων ήταν η άθλια οικονομική κατάσταση στον «παράδεισο» της ΕΣΣΔ.
Μία απεργία με άκλαυτους και άταφους νεκρούς

Μπορίς Ρόντος: η διαδρομή ενός δημίου

Δευτέρα 10 Αυγούστου 2020, 00:02
Ξεκίνησε τη σταδιοδρομία του ως οδηγός τρακτέρ και κατέληξε να είναι ο πιο σκληρός βασανιστής και δήμιος της περιόδου της σταλινικής τρομοκρατίας. Μισό αιώνα αργότερα, ο γιος του, καθηγητής Φιλοσοφίας, ανακαλύπτοντας το παρελθόν του πατέρα του, έγραψε ένα συγκλονιστικό βιβλίο με τίτλο «Εγώ, ο γιος του δημίου».
Μπορίς Ρόντος: η διαδρομή ενός δημίου

Ο «αγαθός» παιδόφιλος παππούλης

Παρασκευή 7 Αυγούστου 2020, 00:02
Το ημερολόγιο έγραφε 3 Ιουνίου 1946, όταν ο μοναδικός ραδιοφωνικός σταθμός της Ε.Σ.Σ.Δ. που εξέπεμπε από την Μόσχα διέκοψε το πρόγραμμα του και η εμβληματική φωνή του εθνικού εκφωνητή Γιούρι Λεβιτάν, ενημέρωσε τον πολυεθνικό λαό της χώρας για το θάνατο του Γιούρι Μιχαήλοβιτς Καλίνιν, προέδρου του προεδρείου του Ανωτάτου Σοβιέτ, η οποία ήταν και η ανώτατη θέση στον κρατικό μηχανισμό...
Ο «αγαθός» παιδόφιλος παππούλης

Ισαάκ Μπάμπελ: Ο μαρτυρικός θάνατος του «Κόκκινου ιππέα»

Πέμπτη 6 Αυγούστου 2020, 00:02
Το ημερολόγιο έγραφε 16 Ιανουαρίου 1940, όταν στην φυλακή «Μπουτίρκα» σε κεκλεισμένων των θυρών συνεδρίαση, υπό την προεδρία του δικαστή Ούρλιχ, ξεκίνησε η δίκη του συγγραφέα Ισαάκ Μπάμπελ. Ο Μπάμπελ ήταν στο σπίτι του, στην πολιτεία των συγγραφέων στο Περιντέλκινο, λίγο έξω από την Μόσχα, όταν νωρίς το πρωί της 16ης Μαΐου, στελέχη της Γενικής Διεύθυνσης Κρατικής Ασφάλειας της N.K.V.D. χτύπησαν την πόρτα του.
Ισαάκ Μπάμπελ: Ο μαρτυρικός θάνατος του «Κόκκινου ιππέα»