7ος χρόνος, ημέρα 2218η
Σάββατο, 27 Νοεμβρίου 2021

Black Box: Έχουμε δει πολλά, αλλά δεν έχουμε δει ακόμη τίποτα...

Η στήλη δεν ξέρει πως θα είμαστε σε τρεις ή σε έξι μήνες από σήμερα. Αν στοιχηματίζει σε κάτι πάντως, είναι πως θα είμαστε πολύ καλύτερα. Τόσο στην οικονομία όσο και στο δύσκολο μέτωπο της υγειονομικής κρίσης. Και στα δύο πεδία τα «εμβόλια» έχουν αρχίσει να φέρνουν αποτελέσματα. Ο καιρός των lockdowns δείχνει πως πέρασε ανεπιστρεπτί. Ο δρόμος που ανοίγει μπορεί να μην είναι ακόμη στρωμένος με ροδοπέταλα. Δεν είναι όμως πλέον στρωμένος με αγκάθια.

Το +16,2% του ΑΕΠ στο β τρίμηνο του 2021 μπορεί να μη λέει πολλά αν αναλογιστεί κανείς πως αποτελεί την αναπήδηση του συμπιεσμένου ελατηρίου σε σύγκριση με πέρυσι τον ίδιο καιρό που όλα ήταν κλειστά και η ύφεση ήταν 13%, αρκεί, όμως, κανείς να παρατηρήσει γύρω του πόσο πολύ έχουν αλλάξει τα πράγματα για να καταλάβει ότι αυτό που ανακοινώθηκε χθες από την ΕΛΣΤΑΤ, δεν ήταν φωτοβολίδα αλλά ο πυροβολισμός της επανεκκίνησης μιας πορείας που διακόπηκε βίαια στις αρχές του 2020. Το 2021 θα είναι χρονιά έκπληξη γιατί με τη δυναμική που αναπτύσσεται η πρόβλεψη της κυβέρνησης για 3,6% είναι ξεπερασμένη, το +4,3% της Ε.Ε μοιάζει επίσης υπερβολικά χαμηλό, το +5,7% που βλέπει η Εθνική είναι μάλλον συντηρητικό και πλέον τα νούμερα για το φετινό ΑΕΠ κινούνται κοντά στο +7%.

Η καταναλωτική κίνηση στην αγορά, ο τουρισμός μας, οι μεγάλες επενδύσεις στην πραγματική οικονομία, στην ενέργεια, τα logistics, τη βιομηχανία, οι εξαγορές και συγχωνεύσεις, η ισχυρή ζήτηση για τα ακίνητα, τα ηχηρά επιχειρηματικά deals που ήδη τρέχουν μπροστά στα μάτια μας και άλλα που βρίσκονται στα σκαριά, οι νέες θέσεις εργασίας που δημιουργούνται με πολλαπλάσιο ρυθμό έναντι εκείνων που χάνονται, η ανάκτηση της εμπιστοσύνης στις τράπεζες, οι μικρή αλλά ορατή ενίσχυση των χορηγήσεων, τα μεγάλα έργα υποδομής που δρομολογούνται, είναι στοιχεία που μπορούν να μεταπείσουν όσους άρχισαν να πιστεύουν τον τελευταίο χρόνο στη θεωρία της επίπεδης γης, ότι ναι, η γη είναι στρογγυλή και γυρίζει.

Ένα ερώτημα είναι πόσο μπορεί να επωφεληθεί η οικονομία και ο καθένας ξεχωριστά από όλη αυτή την αλλαγή που συμβαίνει μπροστά στα μάτια μας. Υπάρχει ένας σημαντικός αριθμός μικρομεσαίων επιχειρηματιών που βίωσαν πρώτοι το πρόβλημα και θα το ξεπεράσουν τελευταίοι. Όμως τα πρώτα βήματα της ανάκαμψης και η μετέπειτα ανάπτυξη που θα συμπεριλάβει περισσότερους, θα γίνουν από τις μεγάλες ιδιωτικές και δημόσιες επενδύσεις και φυσικά το ταμείο Ανάκαμψης. Αυτές είναι που δημιουργούν ήδη και θα δημιουργήσουν ακόμη περισσότερες θέσεις εργασίας, μεγαλύτερες υπεραξίες και θα ανατροφοδοτήσουν την οικονομική ανάκαμψη σε συνδυασμό με τις μεταρρυθμίσεις τις οποίες θα μπορούν να αξιοποιήσουν οι επιχειρήσεις.

Μια ματιά στο πως έχει αλλάξει ο επιχειρηματικός χάρτης μέσα στους τελευταίους μήνες μόνο μέσα από τις μεγάλες εξαγορές των ξένων funds και την ενεργοποίηση εγχώριων κεφαλαίων μικρότερου βεληνεκούς, θα μας κάνει να καταλάβουμε ότι η ανάκαμψη ξεκινά από πάνω προς τα κάτω και όχι το αντίστροφο.

---

Έπειτα είναι το Χρηματιστήριο. Η συμπεριφορά του οποίου «ξένισε» πολλούς χθες γιατί παρά το εκρηκτικό άλμα του ΑΕΠ, όχι μόνο δεν ακολούθησε, αλλά έκλεισε και με αρνητικό πρόσημο δίνοντας τροφή για σχόλια ότι η αγορά δεν πιστεύει στην ανάκαμψη κλπ. Φληναφήματα…

Το Χρηματιστήριο έχει τους δικούς του κανόνες και ρυθμούς. Είναι κοντά στις 1000 μονάδες χωρίς οι τράπεζες να έχουν συμβάλει. Θα έρθει και η ώρα τους, όμως, προς το παρόν είναι οι εταιρείες της πραγματικής οικονομίας που έχουν σύρει τον χορό και έχουν προεξοφλήσει πολλά.

Ακόμη και με την αναμενόμενη αύξηση του ΑΕΠ κατά 5-6% φέτος – από τα 168,5 στα 178 δισ. ευρώ- η σχέση κεφαλαιοποίηση προς ΑΕΠ σημαίνει ότι θα ανέβει από το 36,7% στο 38,7%. Ιστορικά και πάλι φτηνό θα είναι συγκρινόμενο με τα 150%-220% του ΑΕΠ που διαμορφώνονται οι αποτιμήσεις στις μεγάλες διεθνείς αγορές, αλλά για τα ελληνικά δεδομένα ειδικά μετά το 2012 που η σχέση Χρηματιστηριακής αξίας – ΑΕΠ κυμαίνεται από 12% έως 30%, είναι αρκετά όσα έχουν προεξοφληθεί στην αγορά. Και δεδομένου ότι μπαίνουμε σε μια περίοδο αυξημένου κόστους παραγωγής, πρώτων υλών, και λιανικών τιμών, θα χρειαστεί πολύ μεγάλη αύξηση του κύκλου εργασιών, της ανταγωνιστικότητας και της συγκράτησης του λειτουργικού κόστους από άλλες πηγές προκειμένου οι ελληνικές επιχειρήσεις να καταστούν πραγματικά φτηνές για γρήγορη άνοδο. Αλλιώς καλές επιλογές και υπομονή.

Η αλήθεια, ωστόσο, είναι πως η Ελλάδα είναι αντικειμενικά μια φτηνή αγορά την οποία σκανάρουν και σαρώνουν κατά περίπτωση τα διεθνή κεφάλαια. Μπορεί να έχουμε δει πολλά μέχρι σήμερα, αλλά στην πραγματικότητα δεν έχουμε δει τίποτα

---

Mε όποιον επιχειρηματία μιλήσεις, με όποιο στέλεχος εταιρείας και αναλυτή το σήμα που εκπέμπεται για την ελληνική οικονομία είναι ένα: Δυναμικό comeback. Όπως εκμυστηρεύτηκε κορυφαίο στέλεχος μεγάλης εταιρείας από την άλλη πλευρά της τηλεφωνικής γραμμής, δεν είναι μόνο το ύψος της ανάπτυξης (16,2%) που καταγράφηκε στο β’τρίμηνο του έτους, αλλά οι λόγοι που οδήγησαν σε αυτή την έκρηξη, που δημιουργούν συνθήκες ευφορίας στην αγορά. Ο ίδιος εξήγησε, πως η αύξηση της ιδιωτικής κατανάλωσης ήταν εκρηκτική, γεγονός που δείχνει ότι άλλαξε η ψυχολογία του κόσμου, ενώ η αύξηση των εξαγωγών δείχνει πως άλλαξε και η ψυχολογία των…εταιρειών.

---

Αν σκεφτεί κανείς πως ο τουρισμός πηγαίνει καλύτερα από ό,τι αναμένονταν, τότε το συμπέρασμα που βγαίνει είναι πως η ανάπτυξη στο έτος θα είναι κοντά στο…6%. Τα ενθαρρυντικά σημάδια για την ελληνική οικονομία πληθαίνουν και πλέον όλα δείχνουν πως βρισκόμαστε μπροστά σε ένα νέο μεγάλο αναπτυξιακό κύκλο. Σε συνέντευξή τους στο Liberal οι κορυφαίοι αναλυτές της Fitch, Μικέλε Ναπολιτάνο και Πάου Λάμπρο, εκτιμούν πως δεν είναι απίθανο να δούμε επενδυτική βαθμίδα στην ελληνική οικονομία ακόμα και μέσα στο 2022.

---

Πλέον, μετά από πολλά χρόνια, η αγορά δεν συζητά το εάν η Ελλάδα θα επιστρέψει, αλλά το…πότε. Οι ίδιοι αναλυτές εκτιμούν πως οι διοικήσεις των συστημικών τραπεζών (Εθνική Τράπεζα, Alpha Bank, Eurobank και Πειραιώς) κινούνται προς τη σωστή κατεύθυνση και εξυγιαίνουν τον ισολογισμό τους. Άλλωστε ο οίκος αξιολόγησης μόλις προχθές αναβάθμισε τη μακροπρόθεσμη αξιολόγηση των υψηλής εξασφάλισης προνομιούχων ομολόγων των τραπεζών.

---

Στον απόηχο αυτό χθες είχαμε άλλη μια εξαιρετική έκδοση τραπεζικού ομολόγου από τη Eurobank που αποδεικνύει πως τα διαθέσιμα κεφάλαια για επενδύσεις στις ελληνικές τράπεζες -των οποίων το αξιόχρεο βελτιώνεται σταθερά- είναι σημαντικά και πλέον απορροφούνται με επιτόκια πολύ πιο ανεκτά σε σχέση με το παρελθόν. Η τράπεζα βγήκε χθες για δεύτερη φορά μετά το 2017 στις αγορές με ομόλογο 6,5 ετών ύψους 500 εκατ. ευρώ και συγκέντρωσε προσφορές άνω των 825 εκατ. ευρώ με επιτόκιο 2,375%. Τον Απρίλιο είχε εκδόσει ανάλογων χαρακτηριστικών ομόλογο υψηλής εξοφλητικής προτεραιότητας, συγκεντρώνοντας προσφορές άνω των 1,25 δισ. ευρώ. Οι τίτλοι αναμένεται να λάβουν αξιολόγηση «Caa1» από την Moody’s, «B+» από τη Standard & Poor’s και «B-» από τη Fitch.

Από τους μικρούς της αγοράς έχουν αρχίσει τα placements και οι ιδιωτικές τοποθετήσεις για τη διάθεση μετοχικών ποσοστών. Μετά την Ideal που ενόσω τρέχει υποχρεωτική δημόσια πρόταση στα 2,88 ευρώ, o βασικός της μέτοχος πούλησε προχθές το 12,6% του μετοχικού κεφαλαίου στα 3,20 ευρώ, χθες ήταν η σειρά μεγαλομετόχου της Q&R να πουλήσει to 8,83% των μετοχών της εταιρείας εναντι 564.268 ευρώ.

---

Αν έχει καταλάβει κάποιος τι θέλει να μας πει ο εξαιρετικά άξιος και επιτυχημένος επιχειρηματίας του λιανεμπορίου Απόστολος Βακάκης κάθε φορά που με αφορμή τις επιδόσεις του ομίλου Jumbo (σ.σ: σύξηση 3% στις πωλήσεις τον Αύγουστο και 9% στο οκτάμηνο) επιτίθεται κατά πάντων, ας το πει και στη στήλη να της φύγει η αγωνία.

Το ξέρουμε όλοι, το βιώνουν στο πετσί τους όσοι έχουν επιχείρηση, ότι η κρίση στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα δεν έχει παρουσιάσει ιδιαίτερη βελτίωση. Εκατομμύρια επιχειρήσεις ανά τον κόσμο ζούνε με την ίδια αγωνία της Jumbo για το μεταφορικό κόστος, την αξία κάθε container, τις καθυστερήσεις στις παραδόσεις των προϊόντων, την άνοδο των πρώτων υλών και της ενέργειας. Προς τι λοιπόν όλες αυτές οι οιμωγές του επικεφαλής της Jumbo ; Καταλαβαίνουμε το ιδιαίτερο μοντέλο λειτουργίας των Jumbo αλλά από ποιον ζητά λύσεις και τι είδους; Από την «παγκόσμια διακυβέρνηση»; Από τον Μητσοτάκη; Από τους Κινέζους; Με ποιον τα βάζει; Με το «παγκόσμιο καρτέλ» των μεταφορών, με την παγκοσμιοποίηση που του επέτρεψε επί χρόνια να εισάγει σε εξαιρετικά χαμηλές τιμές προϊόντα από χώρες χαμηλού κόστους; Με τα μέτρα για τον περιορισμό της πανδημίας; Και εν τέλει ποιον προειδοποιεί κάθε φορά σε τόσο έντονο ύφος όταν εκατοντάδες άλλες μεγάλες και μικρότερες επιχειρήσεις στην Ελλάδα με τα ίδια και μεγαλύτερα προβλήματα προσπαθούν χωρίς μελοδραματισμούς να βρουν λύσεις ώστε και τα ταμεία τους να κρατήσουν γεμάτα και τους καταναλωτές τους να κρατήσουν ευχαριστημένους.

---

Αιφνιδιαστικούς ελέγχους σε εταιρείες του κλάδου της πληροφορικής έκανε, λέει, η Επιτροπή Ανταγωνισμού. Μπράβο στις Αρχές που κάνουν τη δουλειά τους και ψάχνουν. Αλλά αυτό το «αιφνιδιαστικοί έλεγχοι» τι το θέλουν και το ανακοινώνουν; Θα μπορούσαν ας πούμε να ήταν «έλεγχοι κατόπιν προειδοποιήσεως»;

---

Σημαντική αυξηση 324% στον κύκλο εργασιών της κατέγραψε η Wolt το 2020 με τα έσοδά της να αγγίζουν τα 12,8 εκατ.ευρώ το 2020, από 3 εκατ.ευρώ το 2019, ενώ στο ίδιο tempo κινήθηκαν και τα κέρδη της. Όπως αναφέρουν πληροφορίες το οκτάμηνο του τρέχοντος έτους πηγαίνει ακόμη καλύτερα για την πλατφόρμα food delivery, καθώς έχει ήδη επεκταθεί σε αρκετές πόλεις, ενώ λάνσαρε και το Wolt Market. Επομένως, αυτές οι δύο κινήσεις αναμένεται να βελτιώσουν περαιτέρω τα οικονομικά μεγέθη του 2021.

---

Broker που δραστηριοποιείται στo bulk cargo εδώ και πολλά χρόνια, έλεγε στη στήλη πόσο σημαντική είναι η μετεγκατάσταση της Diana Wilhelmsen Management Limited από την Κύπρο στην Αθήνα. Η εταιρεία που παρέχει υπηρεσίες τεχνικής διαχείρισης προς πλοιοκτήτες με έμφαση στα πλοία ξηρού φορτίου και μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, αναφέρει πως δεν είναι ο μόνος λόγος της μετεγκατάστασης το ότι έχει η εταιρεία πολλούς πελάτες στην Ελλάδα, αλλά το γεγονός πως στον Πειραιά το τελευταίο εξάμηνο υπάρχει σημαντική αύξηση της ζήτησης για υπηρεσίες διαχείρισης πλοίων.

Αποποίηση Ευθύνης
Το υλικό αυτό παρέχεται για πληροφοριακούς και μόνο σκοπούς. Σε καμιά περίπτωση δεν πρέπει να εκληφθεί ως προσφορά, συμβουλή ή προτροπή για την αγορά ή πώληση των αναφερόμενων προϊόντων. Παρόλο που οι πληροφορίες που περιέχονται βασίζονται σε πηγές που θεωρούνται αξιόπιστες, ουδεμία διασφάλιση δίνεται ότι είναι πλήρεις ή ακριβείς και δεν θα πρέπει να εκλαμβάνονται ως τέτοιες.